Cem Kıran, Moskova’dan yazdı;
MADE IN MOSCOW VE KADINLAR
MOSKOVA
Türkiye'de yıllardır Moskova hakkında alışılagelmiş bir fikir vardır; Moskova’da üretim yapılmaz ve kadınlar erkek avcısıdır.
Tabii ki eğitimsiz kişilerin, kendi küçük çevrelerinde gördüklerini genellemeleri sıradan bir durumdur.
Onlar gezmez, sosyalleşemez ve tüm dünyayı tanıdıkları insanlardan ibaret sayarlar.
Bu yazımda sizlere, Moskova Belediyesinin girişimci, küçük ve orta ölçekteki, sadece Moskova’ya kayıtlı üreticileri nasıl desteklediğini, aynı zamanda, günümüz şehir kadınlarının sadece yemek, içmek, gezmek ve ‘Instagram’da sörf yapmayıp, kendi işlerini bu büyük şehirde nasıl geliştirdiklerini anlatacağım.
Moskova'da her gün yaklaşık 700 yeni işletme kaydedilmekte, 2025'te KOBİ sayısı 875.000'i aştı. Yoğun rekabet ortamında küçük işletmelerin büyümesi ve markalarını tanıtması için Moskova Hükümeti'nin “Made in Moscow”, Türkçesi, “Moskova'da Üretildi” projesi, cidden dahice bir fikir olmuş.
2022'de başlayan proje, bugün “7 bin 500'den fazla markayı ve 36 bin ürünü kapsıyor”.
Katılımcı markalar, Moskova’da yapılan büyük şehir etkinliklerinde sürekli en önde yer alıyor ve bundan dünya çapındaki markalar, Rusya’nın diğer bölgelerindeki üreticiler yararlanamıyor.
Proje özünde, yerel üreticilere çevrimiçi ve çevrimdışı tanıtımda ücretsiz imkanlar sağlamak ile birlikte, portal, sosyal medya, açık hava reklamcılığı, medyada yayınlar, sergilere katılım gibi pek çok konuda destek oluyor.
-Moskova Belediyesine ait satış pavyonu
Normal şartlarda Moskova’nın herhangi bir bölgesinde ürününüzün afişini asmanız bile küçük servetlere mal olurken, bu projede, tüketiciye en kalabalık bölgelerde ulaşabiliyorsunuz.
Tabii tüm bu hikâyeyi sizlere anlatmak için, Moskova’nın en eski çikolata fabrikasının içerisinde düzenlenen bir yemekte, bu projeden faydalanıp, ürünlerini milyonlarca Moskovalı insana tanıtan birbirinden yetenekli, zeki kadın üreticiler ile sohbet edip, onların yarattıkları değeri, yerinde dinleme fırsatına eriştim ve tecrübeyi de siz değerli okurlarım ile paylaşmaktan çok memnunum.
Kendileri alışılmış kötü algıların tersine, çok becerikli, çok zeki ve özgüvenli.
Ürettikleri değerler ise birbirinden değerli.
-Anna Yusupova
Örneğin; Anna Yusupova, o bir bilim kadını! Psikoloji okuyor, fakat uzay psikolojisi alanında! Lomonosov Moskova Devlet Üniversitesi'ndeki yüksek lisans öğrencilerine bu alanın inceliklerini ve nüanslarını öğretiyor. Psikoloji alanında doktora derecesine sahip ve 25 yıldır uzaydaki insan sorunlarını inceliyor.
Size şaka gibi gelebilir ama o nakış işlemeyi iş olarak görmüş ve şimdi nakış işliyor.
-Anna Yusupova ve nakış örnekleri
Tabii ki bu sıra dışı zeki kadından basit bir nakış beklenemez. O nakış işinde adeta uzaya çıkmış durumda, çünkü işlemeleri insan organlarının birebir çizimi üstüne.
Küçük küçük başlayan bu iş, şimdi onlarca bilinen büyük firmaların üzerine giydiği kıyafetlerde nakış olarak taşınıyor. Bunlardan birisi de Rus uzay ajansının kozmonotlarının giydiği ‘T-shirtler’deki işleme!
Çünkü onun işlemeleri, diğer nakışlara hiç benzemiyor ve çok daha kaliteli.
Erkeklere tırnak ısırttıracak kadar zeki, güzel ve maharetli olan Anna Yusupova, şimdi “Made in Moscow” markası ile milyonlarca insana ulaşmak ile kalmıyor ve çok özel nakışlı günlük giysilerini giyenlere kendilerini sıra dışı hissettiriyor.
2007 yılında geldiğim o eski ve bakımsız sosisli sandviç satan kulübeleri, bakımsız sokakların bulunduğu Moskova’nın yerinde artık yeller esiyor, 2010 yılında göreve gelen Moskova Belediye Başkanı Sergey Sobyanin, bu şehre hakkı olan değeri gerçekten göstermekte.
-Moskova Belediye Başkanı Sergey Sobyanin
Bu şehrin bütçesinin çok büyük olduğunu düşünebilirsiniz, fakat gideri de bir o kadar başka büyüklükte!
Sıradan insanların göremeyeceği altyapı, lojistik, ulaşım ve diğer giderlerin yanı sıra, Moskova Belediyesi’nin bir değer yaratması gerekiyor, bu da maaş alıp hayata devam etmek ile değil, inovatif seçeneklere yönelmesi ile sağlanıyor.
“Made in Moscow” projesinin asıl can alıcı yanlarından biri de işte bu; şehrin en hareketli, emlak piyasasının en pahalı olduğu bölgelerde, “Made in Moscow” projesi içerisinde yer alan üreticilerin ürünlerinin satışa sunulması da çok inovatif pazarlama tekniği.
-Moskova Belediyesine ait kozmetik satış pavyonu
Bazen devasa bir semaver, bazen bir uzay gemisi, bazen devasa bir pasta şeklinde yapılmış, şehrin en işlek bölgelerine konumlandırılmış pavyonlar, Moskovalılara binlerce ürünü sunarak, Moskova’nın kendi üreticisine çok büyük firmalar arasında avantaj sağlıyor.
Bu projenin içerisinde bulunan Tasha, yüzlerce farklı ürün yelpazesi ile Moskovalılara, ürettiği kozmetik ürünleri ile bu pavyonlar üzerinden ulaşan diğer bir isim.
-Tasha, ürettiği kozmetik ürünleri ile dikkat çekiyor
Üretim yeri Moskova’da olan Tasha, ürünlerini ve “Made in Moscow” projesi macerasını anlatırken aşırı heyecanlıydı, tıpkı ilk günkü heyecanı ve neşeli görüntüsü ile, bir Rus kadının daha Moskova’da başarılı bir iş yaptığını görmek beni de heyecanlandırdı.
Çünkü onun rakipleri, Paris’in ünlü markaları ve onu satan büyük alışveriş merkezleri.
Tasha, Moskova Belediyesinin ona verdiği bu mücadele şansı ile ürünlerini satıyor, üstelik ürettiği ürünler Türkiye’nin ‘Trendyol’ adlı alışveriş sitesinde de satılıyor.
-Moskova Belediyesine ait satış pavyonu
Anna ve Tasha gibi binlerce kadın ve erkeğin Moskova’da başarı hikayeleri var ve “Made in Moscow” projesi sayesinde kendileri günümüz rekabetçi pazarında, kendi şehirlerinde, kendi belediye başkanlarından tam destek görüyorlar ve hemşehri olmanın verdiği bu duygular ile, Moskova’da sadece yaşamıyorlar, Moskova’ya hep birlikte değer katıyorlar.
-Moskova Belediyesine ait satış pavyonu
Umarız bu tür uygulamalar İstanbul, Ankara ve İzmir gibi şehirlerde, sadece oraya kayıtlı firmaların ürünlerinin öne çıktığı benzer konsept pavyonlar ile vatandaşlara sunulur ve küçük ve orta ölçekli firmalara, büyük ölçekli firmalar karşısında bu yönden yaşama şansı verilir.
-Moskova Belediyesine ait satış pavyonu
Toparlamak gerekirse, belediye başkanı olacak her bir politikacının Moskova’yı görmesi ve belediyeciliği öğrenmesi gerekiyor.
Not: Projeye yeni dahil olmak isteyen işletmeler, ortalama yedi ay sırada beklemekteler.