Kriz dönemlerinde vücudun acil uyarı sistemi – VAGUS

Kriz dönemlerinde vücudun acil uyarı sistemi - VAGUS

Vücudunuzun neredeyse her yerini beyninize bağlayan “Görünmez ağ”ın adıdır Vagus Siniri.

Beyniniz ile vücudunuzun büyük bir kısmı arasında adeta görünmez bir iletişim hattı vardır. Buna vagus siniri denir.

Onu göremezsiniz.

Doğrudan hissedemezsiniz.

Ama kalbinizi, akciğerlerinizi, midenizi, bağırsaklarınızı ve hatta duygusal durumunuzu etkiler.

Vagus siniri, parasempatik sinir sisteminin en önemli parçalarından biridir. Bu sistem, vücudun “dinlenme ve toparlanma” modunu yönetir. Vagus siniri, düzgün çalıştığında:

• Kalp ritmini düzenler

• Sindirimi destekler

• Enflamasyonu kontrol etmeye yardımcı olur

• Vücudun iç dengesini korur

Bu yüzden bilim insanları, vagus sinirinin insan vücudundaki en önemli sinirlerden biri olduğunu tespit etmiştir.

Vagus siniri tam olarak ne yapar?

* Kalp atış hızını düşürür

* Mide asidi ve sindirim sıvılarının üretimini artırır

* Bağırsak hareketlerini destekler

* Öksürük ve yutma reflekslerinde rol oynar

* Stres tepkisini etkiler

* Enflamasyon süreçlerini düzenler

Vagus siniri, düzgün şekilde aktive olduğunda vücut fizyolojik bir sakinlik durumuna girer.

• Nefes daha yavaş ve düzenli olur

• Kalp daha verimli çalışır

• Sindirim sistemi daha iyi çalışmaya başlar

Vagus siniri düzgün çalışmazsa neler olabilir?

Bazı kişilerde vagal disfonksiyon denilen durum görülebilir ve şu belirtiler ortaya çıkabilir:

• Çarpıntı

• Baş dönmesi

• Sindirim problemleri

• Sürekli kaygı hissi, endişe, ani sinirsel ataklar, panik atak, tasalanma evham

• Bayılma (vazovagal senkop)

Özellikle vazovagal tepki adı verilen durumda vagus sinirinin aşırı uyarılması, kan basıncının ve kalp hızının aniden düşmesine neden olabilir ve bu da bayılmaya yol açabilir.

Bilimsel araştırmalar ayrıca vagus sinirinin şu alanlarda da önemli rol oynayabileceğini gösteriyor:

• Enflamatuar hastalıklar

• Fonksiyonel sindirim sistemi bozuklukları

• Ruh hali ve stres düzenlemesi

Vagus sinirini sağlıklı şekilde uyarmanın bazı yolları;

Bilim insanlarına göre bazı günlük alışkanlıklar, vagus sinirinin aktivitesini destekleyebilir: 

* Yavaş ve derin nefes egzersizleri

* Soğuğa kısa süreli maruz kalma

* Meditasyon

* Düzenli egzersiz

* Şarkı söylemek veya uzun süreli ses kullanımı

Vagus siniri sadece organları birbirine bağlamaz.

Beyin ile vücut arasında çift yönlü bir iletişim otoyolu gibi çalışır.

Bu iletişim düzgün olduğunda vücudun birçok sistemi daha dengeli çalışır.

Vücudunuzda tüm sistemleri düzenleyen ana sistemin adı Endocannabinoid System’dir. Vagus aktivasyonu ile Endocannabinoid sisteminiz de cannabinoidler hareketliligi (veya damla formunda alınarak) senkronize hızlı süreç yönetimini sağlar.

Savaş ortamında özellikle şu günlerde ihmal etmeyin.

.

Dr. Erdem Ulaş, dikGAZETE.com

Kaynaklar:

-Cleveland Clinic – Vagus siniri hakkında tıbbi bilgiler

-Harvard Medical School – Parasempatik sinir sistemi araştırmaları

-Frontiers in Neuroscience – Vagus siniri ve beyin-vücut iletişimi üzerine çalışmalar