MOSKOVA - ÖZEL
Rus Kommersant gazetesine göre, Moskova’daki AVM’lerde yeni mağaza açılışları yarı yarıya azaldı.
Tüketici talebinin giderek çevrim içi kanallara kayması, ticari gayrimenkul sektöründe krizi derinleştiriyor. 2026 yılının ilk çeyreğinde Moskova’nın önde gelen alışveriş merkezlerinde açılan yeni mağaza sayısı geçen yılın aynı dönemine göre iki kattan fazla geriledi. Perakende şirketleri artık yeni mağaza açmak yerine mevcut noktalarını kapatmayı tercih ediyor.
CORE.XP verilerine göre, Ocak–Mart 2026 döneminde Moskova’daki 52 büyük alışveriş merkezinde toplam 21 bin metrekarelik alana sahip yalnızca 80 yeni mağaza açıldı. Bu rakam, mağaza sayısında yıllık bazda yüzde 55,8, kiralanan alan büyüklüğünde ise yüzde 26,9’luk düşüşe işaret ediyor.
Sektör temsilcileri, perakende gayrimenkul piyasasında “optimizasyon” sürecinin hız kazandığını belirtiyor. Rus markaları büyüme stratejilerinde daha temkinli hareket ederken, yeni açılışları minimum seviyeye indirip, mevcut mağazaların verimliliğine odaklanıyor.
CORE.XP Ticari Alanlar Departmanı Başkanı Evgeniya Prilutskaya’ya göre şirketler, makroekonomik görünüm netleşene ve müşteri trafiği yeniden toparlanana kadar yeni projeleri ertelemeyi tercih ediyor.
Uzmanlara göre geçmişte iyi konumdaki bir AVM’de mağaza açmak; marka bilinirliği, pazar büyümesi ve yüksek ziyaretçi trafiği beklentisiyle yeterli görülüyordu. Ancak bugün bu kriterler tek başına yeterli değil. Yeni mağaza yatırımları artık daha seçici biçimde, ziyaretçi yoğunluğu yüksek ve ticari potansiyeli net olan lokasyonlarda gerçekleştiriliyor.
Uluslararası markaların Rusya pazarındaki büyüme iştahı da belirgin şekilde zayıfladı. IBC Real Estate Analitik ve Araştırma Departmanı Başkanı Yekaterina Nogay’ın verilerine göre, 2023 ve 2024 yıllarında Rusya pazarına sırasıyla 25 ve 23 yeni yabancı marka giriş yaparken, bu sayı 2025’te 11’e düştü. 2026’nın başından bu yana ise pazara yeni giren hiçbir uluslararası marka bulunmuyor.
Uzmanlar, alışveriş merkezlerindeki ziyaretçi sayısındaki düşüşün temel nedeninin e-ticarete yönelen tüketici davranışı olduğunu belirtiyor. Focus Technologies verilerine göre, 2026’nın ilk çeyreğinde Rusya genelindeki AVM’lerde metrekare başına ziyaretçi sayısını gösteren Mall Index yıllık bazda yüzde 2, 2019’un aynı dönemine göre ise yüzde 25 geriledi.
Buna karşılık çevrim içi fiziksel ürün satışları yüzde 21 artarak 3,75 trilyon rubleye ulaştı.
Perakende sektöründe mağaza kapanışları da hız kazandı. Gloria Jeans, Concept Club, Finn Flare, O’stin, All We Need ve Desport gibi markalar fiziksel mağaza sayılarını azaltıyor. Ayrıca Les Benjamins, Karaca Home ve Gaissina gibi uluslararası markalar 2026’da Rusya pazarından çekildi. Daha önce çıkış kararı alan Face Code ve KChTZ markaları ise son mağazalarını kapattı.
CORE.XP verilerine göre; yılın ilk üç ayında Moskova’daki büyük AVM’lerde toplam 208 mağaza faaliyetini sonlandırdı. Kapanan mağazaların toplam alanı 46,6 bin metrekareye ulaştı.
Krizin en sert etkilediği alanların başında ayakkabı, aksesuar ve ev ürünleri segmentleri geliyor. Uzmanlar, bu kategorilerde pazaryerleriyle rekabetin çok yüksek olduğunu, fiyat hassasiyetinin arttığını ve tüketicilerin plansız alışveriş eğiliminin zayıfladığını vurguluyor.
Kapanan mağazalar arasında 101 giyim, ayakkabı ve aksesuar mağazası yer alırken, 18 elektronik mağazası ve 12 ev ürünleri mağazası da faaliyetlerini durdurdu.
Artan boş mağaza sayısı alışveriş merkezi işletmecilerini de zor durumda bırakıyor. CORE.XP’ye göre Moskova’daki AVM’lerde boş kiralanabilir alan oranı son bir yılda 1 puan artarak yüzde 5,7’ye yükseldi.
Bu nedenle AVM yönetimleri mevcut kiracıları elde tutmaya öncelik verirken, yeni kiracılar için esnek ödeme modelleri, geçici mağaza konseptleri ve ilk aylarda kira indirimi gibi teşvikler sunmaya başladı.
Rusya Alışveriş Merkezleri Konseyi Genel Müdürü Oleg Voytsehovskiy, geleneksel perakendecilerdeki temkinli büyüme eğiliminin 2026 boyunca devam edeceğini söyledi. Perakende uzmanı Pavel Lyulin ise yıl içinde mağaza kapanışlarının sektörün beklediğinden daha yüksek seviyeye ulaşabileceği uyarısında bulundu.
.
Fuad Safarov, dikGAZETE.com