Güney Afrika, Türk firmaları için Sahra Altı'na açılan ihracat üssü olma potansiyeli taşıyor

Türkiye'nin Sahra Altı Afrika'daki en büyük ticaret ortağı Güney Afrika, kıtanın güneyine açılan kapı olma özelliği taşıyor.

Başta Filistin meselesi olmak üzere Ankara ile benzer dış politika yaklaşımlarıyla öne çıkan bu ülke, Türkiye'nin Afrika politikaları açısından oldukça stratejik öneme sahip.

Büyükelçi Yıldırımgeç, Türkiye ile Güney Afrika arasındaki ticari ve ekonomik ilişkilerin mevcut durumu, yatırım fırsatları ve gelecek döneme ilişkin hedefleri konusunda değerlendirmelerde bulundu.

Yıldırımgeç, ikili ilişkilerin, 2025 yılında gerek Güney Afrika'nın dönem başkanlığındaki G20 toplantıları, gerekse Ankara'da 15 Ekim'de düzenlenen iki uluslu komisyon toplantısı vesilesiyle önemli ivme kazandığını belirtti.

Güney Afrika Cumhurbaşkanı Yardımcısı Paul Mashatile ve beraberindeki geniş bakanlar heyetinin Ankara'da katıldığı İki Uluslu Komisyon Toplantısı ile İstanbul'daki Türkiye-Afrika Ekonomi İş Forumu'nun ikili ilişkilerde yeni yol haritası çizdiğini anlatan Yıldırımgeç, bu temasların önemli fırsatlar sunduğunu kaydetti.

Yıldırımgeç, İki Uluslu Komisyon Toplantısı marjında önemli adımların atıldığına dikkati çekerek, "Türkiye ile Güney Afrika arasında ortak ticaret komisyonunun kurulmasına ve serbest ticaret bölgelerine ilişkin mutabakatlar akdedildi. Kabul edilen deklarasyonun büyük bölümü de ekonomi ve ticari konulara hasredildi." dedi.

Kurulan mekanizmaların uygulamaya dönük güçlü bir temel oluşturduğunun altını çizen Büyükelçi, "Biz, bu temasların neticesini bu yıl itibarıyla alacağımızı düşünüyoruz. Oluşturulan ticari ve ekonomik komisyonda mutabık kalınan hususların nasıl hayata geçirilebileceğini bu yıl ayrıntılı olarak teknik düzeyde Güney Afrika tarafıyla müzakere edeceğiz." ifadelerini kullandı.

Türkiye'nin Afrika ile yaklaşık 40 milyar dolarlık ticaret hacminde Güney Afrika'nın payının 2 milyar dolar seviyesinde kaldığına ve bunun mevcut potansiyelin çok altında olduğuna dikkati çeken Yıldırımgeç, bugüne kadar yapılan yaklaşık 500 milyon dolarlık yatırımın çok daha üzerine çıkılabileceğini vurguladı.

Yıldırımgeç, Türk firmalarının Güney Afrika'ya artan ilgisini, ticaret heyetlerinin ziyaretlerini ve fuarlara katılımları memnuniyetle müşahede ettiklerini belirterek, sözlerini şöyle sürdürdü:

"Tabii bunlar uzun dönemli angajman gerektirir yani hiçbir firmanın buraya gelir gelmez ilk yaptığı temastan bir sonuç almasını beklememek gerek. Eğer biz istikrarlı biçimde bu diyalog sürecini sürdürürsek önümüzdeki yıllarda Güney Afrika ile ticaret hacmimizin ve karşılıklı yatırımların daha da gelişeceğine tanık olacağımıza inanıyorum."

Güney Afrika pazarında coğrafi mesafe, yüksek lojistik maliyetleri ve serbest ticaret anlaşmasının bulunmamasından kaynaklanan bazı rekabet zorluklarının olduğuna işaret eden Yıldırımgeç, "Firmalarımız, ürünleriyle gelmenin yanı sıra Güney Afrika'daki yatırım potansiyelini değerlendirmeyi düşünürlerse bölge ülkeleri arasındaki gümrük birliğinden istifade ederek tüm Afrika'nın güneyine tarifesiz ihracat yapma gibi ayrı bir avantaj sağlarlar." dedi.

Yıldırımgeç, Türk imalat sanayisinin güçlü tecrübesiyle bölgede ortak yatırımlar ve girişimler başlatmasının ticarette yeni kapılar aralayabileceğini vurgulayarak, pazarı iyi bilmemekten kaynaklanan kaygıların karşılıklı iletişim ve bilgi akışıyla giderilebileceğinin altını çizdi.

Yıldırımgeç, mevcut 2 milyar dolarlık ikili ticaret hacminde Türkiye aleyhine yaklaşık 600 milyon dolarlık açık bulunduğunu, Türkiye'nin otomotiv yedek parça, işlenmiş mamul gıda, sanayi ve tekstil ürünleri ihracatında ön planda olduğunu, Güney Afrika'dan ise daha çok ham madde ithal ettiğini söyledi.

Sektörel çeşitlendirme ve yerinde üretimle bu tablonun geliştirilebileceğini dile getiren Yıldırımgeç, ülkedeki asayiş sorunlarına ilişkin kaygılara karşı Güney Afrika hükümetinin gelecek dönemde daha ciddi adımlar atma eğiliminde olduğuna işaret etti.

Yıldırımgeç, "Ama sonuçta önlemlerini alarak gelecek buraya firmalarımız. Neticede dünyanın dört bir yanından yatırımcılar, iş insanları buraya gelip iş yapabiliyorlar. Bizim firmalarımız için de bu mümkün. 20-25 yıldır burada yerleşik firmalarımız var. Gerekli önlemleri aldıktan sonra her ülkenin kendi koşulları çerçevesinde iş yapabilecekleri imkanları yaratabilirler. " dedi.

İki ülke arasında savunma sanayisi alanında da diyalog halinde olunduğunu anlatan Yıldırımgeç, Güney Afrika ordusunun modernizasyonu kapsamında Türkiye'nin sahip olduğu kapasitenin büyük avantaj sağladığına dikkati çekti.

Büyükelçi Yıldırımgeç, Türkiye ile Güney Afrika'nın bölgesel ve küresel meselelerde uluslararası hukuk ile değerler temelli ortak duruş sergilediğini belirterek, "Biz, bunu özellikle Filistin meselesinde görüyoruz. Türkiye’nin Uluslararası Adalet Divanı (UAD) nezdinde açılan dava sürecine müdahil olması. Keza Filistin meselesinin diğer boyutlarına dair uluslararası platformlarda benzer tutumlar sergilememiz, bunun en bariz örneği" değerlendirmesinde bulundu.

Yıldırımgeç, iklim değişikliği, arabuluculuk, bölgesel krizlerde diyalog yoluyla çözüm arayışı, barış, istikrar ve kalkınma odaklı dış politikanın Güney Afrika ile uluslararası platformlarda dayanışma ve işbirliği temelini sağlayan unsurlar olduğuna dikkati çekti.

Jeopolitik belirsizlikler ve öngörülemezliklerin Türkiye ve Güney Afrika gibi ülkelerin uluslararası platformlarda işbirliğini, diyaloğu güçlendirmelerini gerekli kıldığını belirten Yıldırımgeç, "Burada yine çıkarların çatışmayışından, beklentilerin, hedeflerin örtüşmesinden kaynaklanan olumlu bir gündem mevcut." ifadesini kullandı.

Kaynak: AA