Van
"Su altı peribacaları" olarak nitelendirilen mikrobiyalitler, son zamanlarda yaşanan çekilme nedeniyle Van Gölü kıyılarının birçok noktasında görülebiliyor.
Oluşumu binlerce yıl süren farklı boylardaki mikrobiyalitler, bilimsel çalışmalara konu oluyor, fotoğraf meraklılarının karelerini süslüyor.
Van'ın Gevaş ilçesinin Altınsaç ve Göründü mahallelerinin sahil kesimine giden doğaseverler, mikrobiyalitlerin ortaya çıktığı bölgeyi kanolarla gezdi.
Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Su Ürünleri Fakültesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Ataman Altuğ Atıcı, Van Gölü'nde çok sayıda mikrobiyalit bulunduğunu söyledi.
Gölün tatlı su çıkışlarındaki bu oluşumların büyük yapılar haline geldiğini belirten Atıcı, mikrobiyalitlerin, kimyasal tortularla etkileşime giren siyanobakteriler ve bazı mikroalgler tarafından kalsiyum karbonat çökeltmeleriyle üretilen canlı kayaçlar olduğunu ifade etti.
"Van Gölü'ndeki kireçli siyanobakteriyel tortular incelendi"
Van Gölü'nde 40 metre yüksekliğinde kule benzeri mikrobiyalitlerin tespit edildiğini dile getiren Atıcı, şu bilgileri verdi:
"Göldeki dev mikrobiyalitlerin keşfi tesadüfle olmamıştır. Yabancı araştırmacılar 1974'te ilk Van Gölü keşif gezisi sırasında Adilcevaz ilçesinin güneyindeki akustik taban kayıtlarında ani artışlar fark etmişler. Van Gölü, 'pH'sı 9'ların üstünde, tuzluluğu yüzde 20'leri bulan sodalı bir göldür. Van Gölü'nün bu özelliği araştırmacıların dikkatini çekmiştir.
Haziran 1989'da ikinci uluslararası araştırmayla Van Gölü'ndeki kireçli siyanobakteriyel tortular incelendi. Kıyıya yakın göl tabanı eko-sounder cihazı ve tüplü dalışla araştırıldı. Çalışmalarda sütunlu mikrobiyalitlerin olduğu Bitlis'in Tatvan Körfezi ve Adilcevaz'ın güneyinde iki ana alan keşfedildi."
"Bu devasa güzellikler turizme kazandırılabilir"
Van Gölü Havzası'nda son dönemlerde yaşanan kuraklık ve aşırı buharlaşma nedeniyle su seviyesinde düşüşün yaşandığını anımsatan Atıcı, bu durumun önemli sorun olarak karşılarına çıktığını ifade etti.
Van Gölü'nün birçok kıyı bölgesinde mikrobiyalitlerin su yüzeyine çıktığını söyleyen Atıcı, şunları kaydetti:
"Van'ın Erciş, Edremit ve Gevaş ile Bitlis'in Adilcevaz ilçelerinde mikrobiyalitleri görmek mümkün. Mikrobiyalitler, doğa turizmine kazandırılabilir. Tanıtımları yapılarak insanlar buraya getirilebilir. Uzman rehberler aracılığıyla dalış turizminde öne çıkartılabilir. Mikrobiyalitler, çok hassas yapılar, kırılma özelliğine sahipler. Vatandaşlarımızın bu konuya hassasiyet göstermesi gerekiyor.
Kırmamamız, ellemememiz, korumamız gerekiyor. Gölün içinde 40 metreyi aşan mikrobiyalitler var. Devam eden süreçleri var. Önümüzdeki yıllarda bu yapıların boyu 50-60 metreleri bulabilir. Yaptığımız araştırmalarda özellikle Adilcevaz bölgesinde yeraltından çıkan tatlı suların olduğu kısımlarda yoğun olarak sıralı mikrobiyalitleri tespit ettik. Bu devasa güzellikler turizme kazandırılabilir."