?>

İstanbul'un nüfusu merkez ilçelerde düşerken Beylikdüzü ile Esenyurt'ta artıyor

İlim Kültür Eğitim Vakfının (İLKE) İstanbul'un 39 ilçesinin sosyoekonomik görünümüne ilişkin raporunda Fatih, Kadıköy ve Şişli gibi ilçelerde nüfusun azaldığı, Beylikdüzü, Esenyurt ile Başakşehir gibi merkeze uzak ilçelerde ise arttığı bildirildi

Analiz/Röportaj/Dizi/Rapor - 2 ay önce

İstanbul

İLKE Araştırmacısı Enes Koru tarafından hazırlanan, ilçeler arasındaki farklılıklar demografi, ekonomi, sağlık, eğitim, çevre, ulaşım ve sosyal hayat gibi temel göstergeler üzerinden ele alındığı raporda, İstanbul'un mevcut kentleşme dinamiklerini, göç hareketlerini ve mekansal dönüşüm süreçleri, bunların ilçeler üzerindeki etkileri incelendi.

Vakfın Yönetim Kurulu Başkanı Ahmet Sait Öner, bu raporun İstanbul'un ilçelerindeki sosyoekonomik görünümü kapsamlı bir şekilde analizi için hazırlandığını söyledi.

Öner, raporda İstanbul'un ilçeleriyle ilgili olarak eğitim, sağlık, sosyal yapı, aile yapısı, iktisadi yapı ve ulaşım gibi birçok başlığın ele alındığını kaydederek, "Rapor, bir yandan İstanbul'un genel fotoğrafını çekerken öte yandan ilçe ilçe bize sosyoekonomik görünüme dair çeşitli veriler sunuyor. Buradan hareketle kentsel adalet kavramı üzerinden ilçelerin hizmetlere erişim imkanlarını biz bu rapor üzerinden ölçebiliyoruz. Bununla beraber yine yerel yönetimler, politika üreticiler, karar alıcılar, araştırmacılar, entelektüeller üzerinden de raporu istifadeye sunuyoruz." diye konuştu.

İstanbul'un Türkiye nüfusunun yüzde 20'sini barındıran bir metropol olduğunu ifade eden Öner, raporda "kentteki makro sorunlara makro çözümler" gerektirebilecek birtakım verileri sunduklarını dile getirdi.

Raporda öne çıkan verilerden ilkinin nüfus hareketliliği olduğuna dikkati çeken Öner, şöyle devam etti:

"Fatih, Kadıköy, Şişli gibi ilçelerde bir nüfus azalması söz konusu. Nüfus buralarda azalmışken çeper ilçelere doğru hızlı bir şekilde artış seyri gösteriyor. Örneğin Beylikdüzü'nde nüfusun son 10 yılda yüzde 67 oranında arttığını görüyoruz. Yine Esenyurt, Başakşehir gibi ilçelerde nüfusun hızlı arttığını görmekteyiz.

Fatih'te ise nüfusun yüzde 16 oranında düştüğü verilere yansıdı. İstanbul'da sosyoekonomik yapı, şehrin merkezlerine doğru bağımlı olduğu için gün içinde nüfus artışı yine Fatih, Kadıköy, Şişli gibi ilçelerde yoğun olarak seyrediyor. Esenyurt, Küçükçekmece, Pendik, Ümraniye ve Bağcılar nüfusun yüzde 25'inin barındığı 5 ilçe olarak öne çıkıyor."

"Nüfus artışında ekonomik dinamiklerden ziyade kültürel kodlar hala baskın"

Öner, kentte tek başına yaşamın arttığını, her dört haneden birinde tek yaşandığını söyledi.

Özellikle Kadıköy, Şişli ile Bakırköy'de bu durumun daha yaygın olduğunu ifade eden Öner, "Nüfusun yoğun olduğu, gelir ile eğitim seviyesi nispeten daha düşük olduğu 'çeper' dediğimiz ilçelerde nüfus artışının, doğurganlık oranlarının nispeten daha yüksek olduğunu görüyoruz. Bu da bize aslında nüfus artışında ekonomik dinamiklerden ziyade kültürel kodların hala baskın bir şekilde devam ettiğini gösteriyor. Doğurganlık oranlarının yüksek olduğu ilçeler Esenyurt, Sultanbeyli, Sultangazi, Sancaktepe olarak öne çıkmaktayken bunun çok düşük olduğu ilçeler ise Bakırköy, Şişli, Beşiktaş ve Kadıköy." bilgisini verdi.

Öner, İstanbul'un gayrisafi yurt içi hasılanın (GSYİH) üçte birini üretmesine karşın gelir adaletsizliğinin en derin yaşandığı metropoller arasında ilk sırada yer aldığını aktaran Öner, Sultanbeyli ve Sultangazi'de gelir adaletsizliğinin çok daha derin hissedildiğini kaydetti.

Aynı ilçe veya mahallede yaşayanlar arasında bile gelir dağılımlarında uçurumların bulunduğunun altını çizen Öner, "Beykoz ve Sarıyer'de ilçe içi ekonomik uçurumun çok yüksek olduğunu gözlemliyoruz. Bu ilçelerde hem en yüksek gelir grubuna hem de en düşük gelir grubuna mensup bireyler yan yana yaşıyor." dedi.

Şişli, Kadıköy ve Fatih'in ticaret ve finans merkezi, Esenyurt ve Tuzla'nın ise sanayi merkezi olarak ön plana çıkan ilçeler olduğunu anlatan Öner, ev kiralarında ise en düşük ortalamanın 15 bin 500 lirayla Esenyurt'ta, en yüksek ortalamanın ise 60 bin lirayla Sarıyer'de olduğunu ifade etti.

Toplu ulaşım alışkanlığının kentte oldukça yüksek olduğunu belirten Öner, şunları dile getirdi:

"Beşiktaş ve Kadıköy'de raylı sistemlere ulaşım imkanları çok daha yüksek. Çok ilginç bir şekilde İstanbul'da nüfus yoğunluğunun en yüksek olduğu ana arterlere açılan Esenyurt'ta herhangi bir raylı sistemin bulunmadığını görüyoruz.

Toplu taşıma alışkanlığı İstanbul'da yüksek olsa da bir o kadar da özel araç kullanımı yaygın. Bu da hem trafik sıkışıklığını artırıp hem de otopark problemini gün yüzüne çıkarıyor. Merkez ilçelerde bisiklet kullanımı ve yaya dostu ulaşım biraz daha yaygınken şehrin çeperlerine doğru gidildiğinde bu imkanların biraz daha az olduğunu gözlemliyoruz."

Kentte kişi başına düşen yeşil alanın 2,2 metrekare olduğunun raporda yer aldığını belirten Öner, Sarıyer, Beykoz ve Adalar'ın yeşil alan konusunda şanslı olduğunu, Gaziosmanpaşa, Esenyurt ve Fatih gibi ilçelerde ise bunun 1 metrekarenin altına düştüğünü bildirdi.

Esenyurt'ta bir öğretmene 44 öğrenci düşüyor...

İLKE Vakfı Yönetim Kurulu Başkanı Öner, gelir düzeyinin tüketim alışkanlıkları üzerindeki etkisinin raporda değerlendirildiğini anlattı.

Öner, gelir düzeyi yüksek ilçelerde su ve enerji kaynaklarının tüketim oranının diğer ilçelere göre iki kat daha fazla olduğunu belirterek, "Örneğin, Beşiktaş, Sarıyer, Kadıköy gibi ilçelerde biz doğal gaz ve su tüketiminin çok daha yüksek oranda olduğunu görüyoruz" dedi.

Son 10 yılda Sultangazi, Sultanbeyli ile Esenyurt'ta yükseköğrenim eğitimi düzeyinde yüzde 150'lik artıştan bahseden Öner, şunları kaydetti:

"Bu da eğitimde fırsat eşitliğinin artık gelir düzeyinin düşük olduğu ilçelere ve kesimlere kadar yaygınlaştığının verisini bize sunuyor. Eğitim hizmetlerinin sosyoekonomik ve gelir düzeyi düşük olan ilçelerde ortalamanın altında kaldığı gözlemledik.

Bunun nüfusla da bir ilgisi olduğunu görüyoruz. Devlet ilkokullarında bir sınıftaki öğrenci sayısına baktığımızda bu Esenyurt gibi nüfusun çok yoğun olduğu bir ilçede 35'ken Beşiktaş gibi bir ilçede 22'ye düşüyor. Yine ilkokullara baktığımızda Kadıköy'de 17 öğrenciyle bir öğretmen ilgileniyorken Esenyurt'ta bu sayının 44'e çıktığını görüyoruz."

Kaynak: AA

.

dikGAZETE.com

Haftanın Öne Çıkanları

Süper Lig'de kulüp gelirlerinin yüzde 88'i futbolcu maaşlarına gidiyor

2025-03-07 12:47 - Spor

Uzun Vadeli Yatırımlarınızı Fonmap ile Hayata Geçirin

2025-03-12 11:56 - İnsan&Hayat

Gazze'de gıda maddelerinin bulunduğu depolarda yangın çıktı

2025-03-08 22:03 - Dünya

AB, 6 yapay zeka fabrikası daha kuruyor

2025-03-12 22:43 - Teknoloji

Borsa haftaya düşüşle başladı

2025-03-10 10:05 - Ekonomi

Trump'tan AB'den ithal edilen tüm alkollü ürünlere yüzde 200 gümrük vergisi uygulama tehdi

2025-03-13 17:22 - Dünya

Fransa Merkez Bankası ticari gerilimler nedeniyle büyüme tahminini düşürdü

2025-03-13 13:32 - Ekonomi

Dünya Bankası: Lübnan'ın yeniden inşası için 11 milyar dolara ihtiyaç olduğu tahmin ediliyor

2025-03-07 19:12 - Ekonomi

Kar fındıkta verim kaybına neden olmadı

2025-03-07 13:57 - Ekonomi

Trump'ın Özel Temsilcisi Witkoff, ateşkes görüşmeleri için Moskova'ya gidiyor

2025-03-12 23:02 - Dünya

İlgili Haberler

İsrail'in Batı Şeria'nın kuzeyine başlattığı saldırılar 100 gündür devam ediyor

18:33 - Analiz/Röportaj/Dizi/Rapor

ABD Başkanı Trump'ın ilk 100 gününde kripto paralarda da ilkler yaşandı

16:37 - Analiz/Röportaj/Dizi/Rapor

Orta Asya'daki depremler endişeye sebep oldu

16:23 - Analiz/Röportaj/Dizi/Rapor

Trump'ın 'tarife' ısrarı başkanlığının ilk 100 gününde piyasalara trilyonlara mal oldu

15:05 - Analiz/Röportaj/Dizi/Rapor

Milli İstihbarat Akademisinden Rusya-Ukrayna Savaşı'nda İHA kullanımına ilişkin rapor

14:42 - Analiz/Röportaj/Dizi/Rapor

Günün Manşetleri

WSJ'den Tesla'nın Musk yerine yeni CEO arayışında olduğu iddiası

11:27 - Dünya

Gençlerbirliği, 4 yıllık Süper Lig hasretini bitirmek istiyor

11:23 - Spor

Uzmanlar, Hindistan-Pakistan geriliminde nükleer riskin göz ardı edilemeyeceğini vurguladı

11:17 - Dünya

Emine Erdoğan'dan 1 Mayıs Emek ve Dayanışma Günü mesajı

11:08 - Gündem

1 Mayıs Emek ve Dayanışma Günü kutlanıyor

11:02 - Gündem