Erzurum
Doç. Dr. Erdem Bayrak, Deprem Master Planı'nın, illerin deprem riskini en aza indirmek için yol haritaları ve planlardan oluştuğunu söyledi.
Bunun Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği ya da diğer yönetmeliklerden farklı olduğunu ifade eden Bayrak, "Türkiye Bina Deprem Yönetmeliğimiz tüm Türkiye'yi kapsarken, Deprem Master Planı bu yönetmeliği çatı olarak ele alır ve il özelinde yapılması, alınması gereken tedbirleri sunar" dedi.
Bayrak, bu işi genellikle belediyelerin çatısı altında çoğunluğu akademisyenlerden oluşan grupların ele aldığını ifade ederek, planda ilk olarak deprem anında zemin davranışı için mikrobölgeleme çalışmalarının yapılması gerektiğini anlattı.
"Deprem Master Planı, tüm aşamalar için yol haritası sunuyor"
Zemin özellikleri detaylı şekilde belirlendikten sonra yapıların mevcut durumunun ele alındığını söyleyen Bayrak, şöyle konuştu:
"Yapıların inşa tarihleri, riskli ve tadilat durumları, yönetmeliğe uygunluğu, ildeki her bir site ve apartman için tek tek araştırılıp haritalanması gerekli. Bu haritalamadan sonra illeri tehdit eden deprem senaryoları oluşturulmalı ve en riskli bölgeden başlanıp kentsel dönüşüm devreye alınmalı.
Üst yapının yanı sıra altyapı da Deprem Master Planı veya depreme karşı dirençli şehirlerde önemli basamak. Deprem anında ya da sonrası enerji hatları, elektrik, su, doğal gaz kesintileri... Kahramanmaraş merkezli depremlerde gördük, bir süre iletişim sağlanamadı.
Mevcut baz istasyonlarının depreme karşı güvenliği ortaya konulmalı ve buna karşılık deprem anında, deprem olmadan gerekli tedbirleri almamız gerekli. Yani Deprem Master Planı, tüm bu aşamalar için yol haritası sunuyor."
Bayrak, 2000'li yıllarda İstanbul Büyükşehir Belediyesince hazırlanan Deprem Master Planı'nın kamuoyuyla şeffaf şekilde paylaşıldığını, daha sonra bazı büyükşehir belediyelerinin bu yönde hazırlık sürecine girdiğini dile getirdi.
"Her ilin en riskli noktasını belirleyip çözüm üretebiliriz"
Master planında jeofizik, inşaat ve jeoloji mühendisi, mimar, doktor, eczacı ve kent planlayıcıları gibi birçok meslek dalından uzmanların görev aldığına dikkati çeken Bayrak, bilim insanlarının kent ve depremle alakalı tüm süreci ele alıp şehrin planlamasına özen gösterdiğini, bu süreçte toplumun bilinçlendirilmesinin de önem taşıdığını vurguladı.
Bayrak, Deprem Master Planı'nın dinamik süreç olup her yıl güncellendiğini ifade ederek, şunları söyledi:
"Deprem Master Planı ile en riskli durumu ortaya koyduğumuzda belediyeler, valilik veya karar vericiler, bu duruma karşı hazırlık yapabiliyor. Yani kentsel dönüşüm sürecini yapılan senaryoya göre ilerletip risk minimize edilebilir. Deprem Master Planı'nın her ilde yapılması çok önemli çünkü her ilin yaşayacağı deprem senaryosu, zemini, faya olan uzaklığı ve yapı türleri farklı. Bunu il özelinde ortaya koyarsak her ilin en riskli noktasını belirleyip çözüm üretebiliriz."
Bölgede Bingöl Üniversitesinden Dr. Öğretim Üyesi Kenan Akbayram'ın koordinatörlüğünü yürüttüğü Deprem Master Planı'na Atatürk Üniversitesi akademisyenleri olarak destek verdiklerini aktaran Bayrak, Erzurum Büyükşehir Belediyesinin de bu yönde önceden adım attığını söyledi.