Abuja
Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın Ağustos 2011'deki ziyareti, Somali'nin 1990'da devlet yapısının çökmesinden sonra yaşadığı en zor dönemlerden birinde gerçekleşti.
Erdoğan'ın eşi, çocukları ve bakanlarla Mogadişu'ya gitmesi, o dönemde ülke tarihindeki en şiddetli kuraklıkla mücadele eden Somali'de unutulmaz bir gün olarak hatırlanıyor.
Somalili yetkililer, bu ziyaretin ülkenin yalnızlıktan çıkıp uluslararası toplumun gündemine girmesinde ve Türkiye-Somali ilişkilerinin stratejik boyuta taşınmasında dönüm noktası olduğunu ifade ediyor.
"O gün Somali'nin kaderi değişti"
Somali Limanlar ve Deniz Ulaştırma Bakanı Abdülkadir Muhammed Nur, Erdoğan'ın 2011'de Somali'ye düzenlediği ziyareti, ülkenin kaderini değiştiren tarihi dönüm noktası olarak nitelendirdi.
Nur, devletin 1990'daki çöküşünden bu yana terk edilmiş ülke görünümünde olan Somali'nin, o dönemde tarihin en kötü kuraklıklarından birini yaşadığını dile getirerek, şunları kaydetti:
"O günlerde Somali, dünyadan kopmuş ve yardımsız bir ülkeydi. Sayın Cumhurbaşkanı Erdoğan, kabinesiyle, ailesiyle ve tüm yetkilileriyle Somali'ye geldiğinde dünyada bir dönüm noktası yaşandı. Sadece Türk halkının yardımı değil tüm dünyanın dikkati Somali'ye çevrildi."
"Türkiye, geri adım atmadı"
Erdoğan'ın ziyaretinden sonra Türkiye'nin Somali'den hiç geri adım atmadığını vurgulayan Nur, "O günden bu yana her gün daha iyiye gittik. Somali'nin yeniden inşasında Türkiye'nin katkısı büyüktür." dedi.
Nur, Türkiye'nin Somali'nin terörle mücadelesinde, gelişmesinde ve halkın refaha kavuşmasında hep yanında olduğunu ifade etti.
Türkiye-Somali ilişkilerinin insani yardımla başladığını ancak bugün stratejik düzeye ulaştığını dile getiren Nur, petrol, balıkçılık hatta uzay çalışmaları gibi büyük konularda işbirliği yaptıklarını söyledi.
Nur, Türkiye'nin Somali'nin yanında olmasının yalnızca Somali halkını değil dost tüm ülkeleri de mutlu ettiğini vurguladı.
"Türkiye, her zaman mazlumların yanında"
Türkiye'de 2011'de hem öğrenci hem de ikinci katip olarak görev yaptığını anlatan Nur, o günleri unutamadığını ifade etti.
Nur, "Türk halkı, her zaman mazlumların yanında oldu ve olmaya da devam ediyor. Somali halkı, o kara günlerden bugünlere geldiyse bunda Türkiye'nin, Sayın Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın ve Türk halkının katkısı büyüktür. Bu vesileyle Türkiye'ye, Türk devletine ve Türk halkına teşekkür ediyoruz" dedi.
"İlk ziyaret insaniydi, ikinci ziyaret kalkınma amaçlıydı"
Planlama, Yatırım ve Ekonomik Kalkınma Bakanlığı Somali Yatırım Teşvik Ofisi Direktörü Mohamed Dhuubow da Erdoğan'ın ziyaretlerine ilişkin, "2011'deki ziyaret, insani yardım içindi ancak 2016'daki ikinci ziyaret bir kalkınma gezisi oldu." dedi.
Dhuubow, Türkiye'nin Somali'de üstlendiği rolün yatırım ve altyapı alanına taşındığını söyledi.
Türkiye-Somali ilişkilerinde önemli gelişmeler kaydedildiğini anlatan Dhuubow, "Türk Hava Yollarının Mogadişu'ya seferler başlatması, ardından liman ve havalimanının Türk şirketleri tarafından işletilmeye başlaması, Somali ekonomisini dönüştürdü. Bugün bankacılıktan inşaata kadar sektörlerde çok sayıda Türk yatırımcı, Somali'de faaliyet gösteriyor." ifadelerini kullandı.
Dhuubow, Somali'nin yeni şirketler kanunuyla yabancı yatırımcılara mülkiyet imkanı tanıdığını belirterek, Türk iş insanlarının bu süreçte öncü rol üstlendiğini kaydetti.
Türkiye-Somali ilişkilerinde stratejik ortaklık...
Erdoğan'ın 2011 ziyaretinden sonra Türkiye'nin Somali'deki varlığı, yalnızca insani yardımlarla sınırlı kalmadı.
Mogadişu'da büyükelçilik açılması, Türk İşbirliği ve Koordinasyon Ajansı Başkanlığı (TİKA) Ofisinin kurulması, Türk okullarının ve hastanelerinin hizmete girmesi, ilişkilerin kurumsallaşmasını sağladı.
Bugün Somali, Türkiye'nin Afrika açılımının sembol ülkesi haline gelmiş durumda. Türk şirketleri, Somali'nin altyapısında ve günlük yaşamında görünür bir aktör olurken iki ülke, enerji, balıkçılık ve hatta uzay alanında yeni işbirliklerini gündeme alıyor.