Brüksel
Zirve girişinde basına açıklamalarda bulunan İngiltere Başbakanı Theresa May, "Liderlere Brexit'in kısa süre ertelenmesi talebimle geldim." dedi.
İngiltere'nin şimdiye kadar AB'den ayrılmış olması gerektiğini belirten May, "Parlamentonun ayrılık anlaşmasını onaylamamış olmasından üzüntü duyuyorum. Bu anlaşma, bizim AB'den yumuşak ve düzenli ayrılmamamızı sağlayabilirdi." diye konuştu.
May, yaşanmakta olan soruna bir çözüm bulmaya çalıştığını ve bu kapsamda muhalefetle ciddi ve yapıcı görüşmeleri sürdürdüğünü anlattı.
AB'den Brexit tarihinin 30 Haziran'a kadar ertelenmesini talep ettiğini hatırlatan May, "Bu zirvenin amacı, AB'den düzenli bir şekilde ayrılmamızı sağlayacak anlaşma üzerinde mutabık kalmamız için erteleme sağlamak." ifadesini kullandı.
May, ayrılık anlaşmasının 22 Mayıs tarihine kadar İngiliz parlamentosunda onaylanma ihtimali olduğunu, süre verilmesinin İngiltere'ye AB’den ayrılma anlaşmasını onaylama imkanı sağlayacağını anlattı.
"Düzenli Brexit çıkarımıza"
Almanya Başbakanı Angela Merkel de AB'nin Brexit'i erteleme konusunda anlaşma sağlayacağını düşündüğünü belirterek, "Tam olarak neyin çıkarımıza ve işbirliğimiz için faydalı olduğunu sormalıyız. Çıkarımıza olan; Brexit'in düzenli bir şekilde gerçekleşmesi ve AB'nin 27 üyesinin birliğini koruması." diye konuştu.
"Anlamamız gerekiyor"
Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron ise "İngiltere'ye neden daha fazla süre verilmesi gerektiğini anlamamız gerekiyor." ifadesini kullandı.
Brexit süresinin ertelenmesi konusunda henüz bir karar alınmadığını vurgulayan Macron, "AB'den ayrılma kararını İngiliz halkı aldı, buna karşı çıkmak bizim işimiz değil." dedi.
Macron, Brexit'in Avrupa projesini engellememesi gerektiğini söyledi.
Hollanda Başbakanı Mark Rutte de zirvede görüşmelerin İngiltere'ye verilecek uzatma süresi konusuna odaklanacağını, bu aşamada anlaşmasız Brexit ihtimalinin düşük olduğunu ifade etti.
"Koşullar henüz net değil"
İrlanda Başbakanı Leo Varadkar ise "İngiltere'nin Brexit konusunda uzatma alacağına inanıyorum ama süresi ve koşullar henüz net değil." dedi.
Varadkar, İngiltere'nin AB içinde kalmasını tercih ettiğini anımsatarak, "İngiltere ile AB arasında Gümrük Birliği oluşturulması da bence bir ihtimal." değerlendirmesinde bulundu.
Litvanya Cumhurbaşkanı Dalia Grybauskaite de May'in süre talebine liderlerin destek vereceğini düşündüğünü belirterek, "May'in istediğinden daha uzun bir uzatma verilmesi mümkün." diye konuştu.
"İngiltere'ye zaman ve alan kazandıracak"
İsveç Başbakanı Stefan Löfven ise "Brexit sürecini uzatmak tek başına bu sorunu çözmeyecek ancak, İngiltere'ye çözüm bulmak için daha fazla zaman ve alan kazandıracak." dedi.
Löfven, Brexit konusunun AB gündemini çok uzun süre meşgul ettiğini, buna halen bir çözüm bulunamamış olmasının "sinir bozucu" olduğunu sözlerine ekledi.
AB Konseyi Başkanı Donald Tusk, zirve öncesinde liderlere gönderdiği mektubunda, "Uzun ertelemeyi bir seçenek olarak değerlendirmemiz gerekiyor. İngiltere'ye bir yıldan fazla sürmeyecek esnek bir erteleme seçeneği sunabiliriz." ifadelerini kullanmıştı.
Brexit süreci
İngiltere 23 Haziran 2016'da yapılan referandumla AB'den ayrılma kararı almıştı.
Ülke, Lizbon Anlaşması'nın üyelerin Birlik'ten ayrılma sürecini düzenleyen 50. maddesini 29 Mart 2017'de işleterek 2 yıl sürecek müzakere sürecini başlatmıştı.
İngiltere'nin AB ile vardığı Brexit anlaşması, İngiliz Parlamentosunda üç kez reddedilmişti.
Milletvekillerinin girişimiyle yapılan oylamalarda parlamento hiçbir Brexit senaryosuna çoğunluk desteği vermemişti.
May hükümeti Brexit anlaşmasını parlamentoda geçirebilmek için İşçi Partisi ile geçen hafta görüşmelere başlamıştı. Tarafların kalıcı bir Gümrük Birliği'ni içeren bir formül üzerinde anlaşabileceği belirtiliyor.
İngiltere'nin AB ile vardığı uzlaşmaya göre normalde 29 Mart'ta gerçekleşmesi gereken Brexit, 12 Nisan'a ertelenmişti.