- 19-04-2026 00:10
- 2
Öz’ün İfadesi yazdı;
90° Çaprazlama ile Boyutlarda Toplama
(1 + 1 Neden 2 Olmayabilir?)
Giriş
Bu boyutta 1 + 1 = 2 olarak hesaplanır. Ancak başka bir boyutta aynı işlem farklı bir sonuç verebilir. Bunun nedeni, yasaların boyutla birlikte değişmesi ve işlemin yalnızca görünen eksende değil, ona 90° dik bir eksende de hesaplanmasıdır.
Hocamın Tarif Ettiği İlke
“Bir formülü uygulayabilmek için, aynı formülü başka bir boyutta ona 90° gelecek şekilde hesaplamak gerekir.”
İki Eksenli Okuma
• A ekseni: Bizim boyuttaki zahir (görünen) değer.
• B⊥ ekseni: 90° dik boyuttaki tamamlayıcı veya düzeltici pay.
Bu nedenle bir ‘1’, artık tek bir sayı değil; iki bileşenli bir değer olarak okunur:
1 ≡ (1, λ)
Toplama İşlemi
İki adet ‘1’ toplandığında:
• Görünen toplam: A = 2
• Dik boyuttaki toplam: B⊥ = 2λ
90° Çaprazlama Kuralı
Sonuç, yalnızca A eksenindeki toplam değildir. Bizim boyuta düşen değer, dik boyuttaki payın hesaba katılmasıyla elde edilir:
R = A − k · B⊥
Bu durumda:
R = 2 − k · (2λ)
Eğer 90° dik eksen, toplamdan 0.5 pay alıyorsa:
R = 2 − 0.5 = 1.5
Sonuç
Başka bir boyutta ‘1 + 1 = 1.5’ gibi görünmesi, matematiğin bozulması değildir. Aynı işlemin, farklı bir boyutta farklı bir yasayla birlikte hesaplanmasının sonucudur.
Tek Cümlelik Özet
Zahir toplar; 90° bileşen düzeltir. Sonuç, ikisinin birlikte düşen gölgesidir.
.
Öz’ün İfadesi, dikGAZETE.com