"Yapay Duyular" projesiyle hastaneye gitmeden beyin kanaması teşhisi yapılabilecek

Orta Doğu Teknik Üniversitesi'nde (ODTÜ) "Yapay Duyular" projesi kapsamında geliştirilen sistem, beyin kanamalarının hastaneye gitmeden ambulans içinde tespit edilebilmesine olanak sağlayacak.

Sağlık - 7 ay önce

Ankara
Sağlık teknolojileri, savunma sanayisi gibi farklı alanlarda kullanılmak üzere ortaya koyulan buluşların bir araya getirildiği ve malzeme olarak elmas, ışık ve beyinden ilham alan enerji verimliliğinin kullanıldığı proje, "Elmasla Gören", "Işıkla Duyan" ve "Beyin Gibi Düşünen" başlıklı mikro-sistemlerden oluşuyor.
????
Elmasın moleküler yapısını, ışığın iletişim gücünü ve beynin çalışma verimliliğini kullanan projedeki "Elmasla Gören" sistemleriyle tıbbi görüntülemenin, "Işıkla Duyan" ile güvenli iletişimin, "Beyin Gibi Düşünen" ile ise yapay zeka donanımlarının geleceğini şekillendirmek hedefleniyor.
"Elmasla Gören" bünyesinde biyomedikal ultrasonik görüntüleme ve beyin kanaması tespiti için geliştirilen aygıtla, mikrodalga ile uyarılan beyin kanamasının oluşturduğu enerji, adeta bir "ses" gibi algılanarak, hayati önemi olan teşhis ve ilk müdahale hasta daha ambulansın içindeyken dakikalar içinde yapılabilecek.
Elginkan Vakfı Teknoloji Ödülü'ne layık görülen Yapay Duyular projesi, beyin kanaması tespiti için geliştirilen aygıtla da Dünya Fikri Mülkiyet Örgütü (WIPO) En İyi Akademik Buluş Ödülü'nün sahibi oldu.

"En ince damarlar, en erken evre tümörler net şekilde görülecek"

projeye ilişkin açıklamalarda bulunan ODTÜ Elektrik ve Elektronik Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Barış Bayram, "Beyin kanaması teşhisinde 'altın standart' olan cihazlar hastaneye kurulu ve sabittir. Bizim geliştirdiğimiz sistem ise mikrodalga enerjisiyle kanamanın sesini duyan termoakustik taşınabilir bir çözümdür." dedi.
Sistemin sağlık sorunlarına küresel çözüm getirme potansiyeline dikkati çeken Bayram, şu ifadeleri kullandı:
"Bu sistem, acil müdahalede ambulansın içinde, henüz hastaneye varmadan beyin kanamasını tespit edebilecek. Bu sadece bir cihaz geliştirmek değil, acil tıp prosedürlerini değiştirecek, erken müdahale ile binlerce hayatı kurtaracak bir yeniliktir. Biz Türkiye'den dünyaya yayılacak bir teknoloji dalgasının ilk kıvılcımını çaktık, asıl büyük etki bundan sonraki süreçte, bu teknolojilerin sanayiye ve hayata nüfuz etmesiyle görülecektir."
Bayram, ultrasonik görüntülemede kullanılan silisyumun yorulma ve ısınma gibi problemler dolayısıyla artık fiziksel limitlerine ulaştığını, doğadaki en sert ve ısıyı en iyi ileten malzeme olan elmasın ise sınırsız bir potansiyel sunduğunu dile getirdi.
Elması seri üretilebilir bir çip haline getirdiklerini belirten Bayram, "Bu sensörlerin hastanelere girmesiyle, bugün görülemez denilen en ince damarların, en erken evre tümörlerin net şekilde görüldüğü bir elmas çağı başlayacak. Elmas membranlı sensörlerimiz teknoloji alanında Ankara'nın 'Elmas Vadisi' diye anılacağı bir platform teknolojisinin öncüleridir." ifadelerini kullandı.

"En çetin koşullarda bile 'duyabilen' yeni bir duyu"

Prof. Dr. Bayram, "Işıkla Duyan" sistemi bünyesinde geliştirdikleri Fiber Optik MEMS mikrofonun, enerjiyi ve ses verisini yalnızca ışıkla taşıyabildiği bilgisini paylaştı.
Mikrofonun MR cihazlarının içindeki elektriksel gürültüden de etkilenmediğini belirten Bayram, "Bu teknolojiyi, sadece bir mikrofon olarak değil, en çetin koşullarda bile 'duyabilen' yeni bir duyu olarak düşünebiliriz. Bu yenilik, savunma sanayiinden uzay teknolojilerine kadar, daha önce öngörülmeyen uygulama alanlarının kapısını aralayan bir anahtardır." dedi.
Bayram, "Beyin Gibi Düşünen" sistemi bünyesindeki MEMS Nöristör'ün de beynin verimliliğini taklit eden, bellek ve işlemciyi birleştiren bir aygıt olduğunu dile getirerek, "Asıl hedefimiz, yapay zekayı uzak devasa sunucular yerine her cihazın içinde, veriyi buluta göndermeden işleyebilen, güvenli ve çevreci bir yapıya kavuşturmaktır." açıklamasında bulundu.
Akademik bilgiyi ticarileştirerek korumayı ve fikri mülkiyete dönüştürmeyi amaçladıklarını vurgulayan Bayram, MEMS Nöristör gibi teknolojilerin enerji krizine çözüm getireceğini ve sanayi işbirlikleriyle güçlendiğinde Türkiye'nin teknoloji ihracatında katlamalı büyüme sağlayacağını ifade etti.
Kaynak: AA
dikGAZETE.com
Haftanın Öne Çıkanları

İstanbul’un 3 büyüğü, sezonun ilk yarısını 2,4 milyar lira zararla kapattı

2026-01-20 14:33 - Spor

Genç doktor kardeşler aynı hastanede hastaların hizmetinde

2026-01-21 12:23 - Çevre-Hayat

Burdur'daki Karacaören Barajı'nda üretilen alabalık ve somon yurt dışından alıcı buluyor

2026-01-20 12:42 - Ekonomi

Türkiye'de ilk fidanı 55 yıl önce dikilen avokadonun üretimi katlanarak artıyor

2026-01-16 13:22 - Ekonomi

Beyaz örtüyle kaplanan Domaniç Dağları'nda yarıyıl tatili yoğunluğu

2026-01-18 18:53 - Magazin

Doğum Sonrası Vajinal Rahatsızlıklar Nelerdir?

2026-01-21 11:28 - İnsan-Hayat

Uşak Araç Kiralama İle Güvenli Ve Konforlu Yolculuk

2026-01-20 14:18 - İnsan-Hayat

İstanbul'da kar yağışı aralıklarla etkili oluyor

2026-01-18 15:37 - Çevre-Hayat

Cumhurbaşkanı Erdoğan: Son 23 yılda yurt dışına kaçırılan 13 bin 448 eserin ülkemize iadesini sağladık

2026-01-20 15:26 - Siyaset

Cumhurbaşkanı Erdoğan: Bayrağımıza uzanan o kirli elleri muhakkak bulacak, bunun hesabını o hainlerden mutlaka soracağız

2026-01-21 13:53 - Siyaset

İlgili Haberler

Yaşlılarda enfeksiyonlara karşı en etkili koruma "aşı"

18:42 - Sağlık

Baş dönmesi şikayetiyle gittiği hastanede "dünyada 68'inci vaka" olarak literatüre geçti

12:37 - Sağlık

Mobil sigara bırakma poliklinik araçları Eskişehir'de 2 ayda yaklaşık 600 kişiye ulaştı

12:12 - Sağlık

Sağlık Bakanlığından hiperbarik oksijen tedavisiyle ilgili açıklama

17:37 - Sağlık

Sağlıklı Hayat Merkezlerinde uzaktan hasta değerlendirme dönemi başladı

12:57 - Sağlık

Günün Manşetleri

TBMM'nin tatile girmesine ilişkin karar Resmi Gazete'de

00:27 - Gündem

İsrail basını: CENTCOM Komutanı Cooper, Gazze'de ateşkes için 15 maddelik plana bağlı oldukları

00:13 - Dünya

Türkiye, Kolombiya'nın "işgal altındaki Golan Tepeleri'nde İsrail egemenliğini tanıya

00:03 - Gündem

Paris Charles de Gaulle Havalimanı yakınlarındaki bir depoda yangın çıktı

23:58 - Dünya

Yunanistan’ın Pilio Yarımadası ve Girit Adası’nda yangın çıktı

23:18 - Dünya