Telefonun macerası 150 yılda sesli iletişimden ekranın hakimiyetine evrildi

AA muhabirinin derlediği bilgilere göre, İskoç asıllı ABD'li mucit Alexander Graham Bell ile yardımcısı Thomas Watson arasında 10 Mart 1876'da Boston'da yapılan ilk telefon görüşmesi ileriki yıllara damgasını vuracak bir teknolojinin başlangıcı oldu.

Etimolojik köken olarak eski Yunancada "telos (uzak)" ve "phone (ses)" kelimelerinden türetilen bu yeni icat, kablolar aracılığıyla çok uzak mesafelerdeki insanların anlık ve gerçek sesiyle haberleşmesine imkan tanıdı. Telefon sayesinde mesajlar kısa bir süre içerisinde ve net bir şekilde karşı tarafa ulaştırılır hale geldi.

Graham Bell'in 3 gün önce patentini aldığı icadını kamuya tanıtmak için yaptığı gösterimde, bir kabloya bağlı ses vericisiyle yan odadaki alıcının başındaki asistanına "Bay Watson, buraya gelin. Sizi görmek istiyorum" mesajını iletmesi ile iki oda arasında iletişimi sağlayan telefon, daha sonra şehirler arası, eyaletler arası ve kıtalar arasında da iletişime imkan tanıyacaktı.

Bell'in başarılı girişimi sonrası ABD'de direkler üzerinde taşınan kablolar aracılığıyla telefon, tüm ülkede yaygınlığını artırmaya başladı. Tarihler 1915'i gösterdiğinde, telefonun yaygınlığı o kadar ileri bir seviyeye geldi ki Graham Bell ve Thomas Watson, bu defa ABD'nin iki farklı ucundan New York ve San Francisco'dan birbirlerini arayarak konuşabildi.

Telefon kablolarının hızla yaygınlaşması ile birlikte Türkiye'de telefonun kullanılması ilk olarak 1908 yılında Osmanlı döneminde gerçekleşti. Kadıköy ve Beyoğlu santralleri 1911 yılında hizmete alınırken, ilk otomatik telefon santrali, Cumhuriyet döneminde Atatürk'ün emriyle 1926 yılında Ankara'da kuruldu. Türkiye'de 1900'lerin başında kullanılmasına karşın bu icadın halk düzeyinde yaygınlaşması için yarım asır daha gerekecekti.

Telefondaki en önemli dönemeçlerden biri, uydu teknolojisinde yaşanan gelişmelerle kablosuz bir şekilde kullanılabilmesi oldu.

1973'te Motorola şirketinin yöneticisi, girişimci Martin Cooper, elde taşınabilen ilk cep telefonu ile görüşme gerçekleştirirken, yaklaşık 10 yıl sonra piyasaya sürülecek cep telefonlarının macerası da başladı.

Teknolojide yaşanan büyük gelişmeler, telefonun kullanım amacında da büyük değişimlere sebep oldu. 1999 yılında ilk kameralı cep telefonları, 2007 yılında dokunmatik ve akıllı telefonların piyasaya çıkması ve internet hızının katlanarak artması ile telefonlar, günlük hayatın vazgeçilmez bir parçası haline geldi.

We Are Social ve Meltwater tarafından yayımlanan "Digital 2026" raporuna göre, dünya genelindeki mobil telefon kullanıcı sayısı 5,78 milyara ulaştı. Bu da dünya nüfusunun yaklaşık yüzde 70'ine denk gelirken, tüm mobil cihazların yüzde 93,7'sini ise akıllı telefonlar oluşturuyor.

Telefonda geçirilen süre de özellikle sosyal medyanın çıkışıyla büyük bir artış gösterdi. Mobil telefonlar kitlesel olarak kullanılmaya ilk başlandığında hem yüksek ücret hem de telefonlarının "akıllı" olmaması sebebiyle çok kısa süreler kullanılabilirken akıllı telefonlar çağıyla telefonda geçirilen süreler büyük artış gösterdi.

Dünya genelinde internet kullanıcıları, her gün ortalama 6 saat 43 dakikayı internete bağlı geçiriyor. Bu sürenin cihazlara göre dağılımına bakıldığında mobil cihazlar günlük ortalama 4 saat 2 dakika ile zirvede yer alıyor. Bu da internette geçen toplam sürenin yaklaşık yüzde 60'ının artık sadece telefonlardan sağlandığını ortaya koyuyor. Telefon başında geçen sürenin yaklaşık 2 saat 28 dakikası ise doğrudan sosyal medya platformlarında harcanıyor.

Türkiye ise bu anlamda dünya ortalamasının üzerinde yer alıyor. Türkiye'de kullanıcılar günde ortalama 7 saat 15 dakikasını internette geçirirken, bunun 4 saat 35 dakikası doğrudan akıllı telefonlar üzerinden gerçekleşiyor. Türkiye'de sosyal medyada harcanan günlük süre ise yaklaşık 2 saat 55 dakika seviyesinde bulunuyor.

Kaynak: AA