MOSKOVA - ÖZEL
BFM radyosuna göre Rusya’da 2023 yılından bu yana ilk kez açılan yabancı sermayeli şirket sayısı, faaliyetini sonlandıran şirketlerin önüne geçti. Rosstat verilerine göre, 2026 yılının ocak-mayıs döneminde ülkede 3 binden fazla yabancı şirket tescil edildi. Bu rakam, son sekiz yılın en yüksek seviyesi olarak kayıtlara geçti.
Yeni kurulan yabancı şirketlerin yüzde 58’den fazlasını Çin sermayeli firmalar oluştururken, Çin’i BDT ülkeleri, Türkiye, Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) ve Hindistan izledi. Uzmanlara göre bu şirketler, Batılı firmaların Rusya pazarından çekilmesiyle oluşan boşluğu doldurmaya çalışıyor.
Denetim şirketi 2K Genel Müdürü Tamara Kasyanova, yabancı şirket sayısındaki artışın olumlu bir gelişme olduğunu ancak bunun henüz 2022 öncesindeki seviyelere ulaşıldığı anlamına gelmediğini söyledi.
Kasyanova, Nisan 2022’de Rusya’da yabancı ortaklı yaklaşık 24 bin 500 şirket faaliyet gösterirken, bu sayının 2026 yılı nisan ayında yaklaşık 16 bine gerilediğini belirtti.
Yeni yatırımcıların ağırlıklı olarak e-ticaret, perakende, inşaat, sanayi elektroniği, ilaç, lojistik ve kozmetik sektörlerine yöneldiğini ifade eden Kasyanova, Çin’in lojistik avantajı sayesinde Rusya pazarında öne çıktığını vurguladı.
Bununla birlikte Kasyanova, yabancı şirketlerin Rusya’da uzun vadeli kalmasının garanti olmadığını söyledi. Rusya’nın vergi sistemindeki belirsizlikler ile Batılı ülkelerin uyguladığı ikincil yaptırım risklerinin yatırımcılar açısından önemli bir engel oluşturduğunu belirten Kasyanova, özellikle küresel ölçekli şirketlerin yaptırım endişesi nedeniyle Rusya pazarına temkinli yaklaştığını kaydetti.
Analitik ajans Biznesdrom Genel Müdürü Pavel Samiyev ise yabancı şirket kayıtlarındaki artışın, uluslararası yatırımcıların Rusya’ya bakışında köklü bir değişim yaşandığı anlamına gelmediğini söyledi.
Samiyev’e göre siyasi faktörler yabancı yatırım kararlarında belirleyici olmaya devam ederken, Rusya’da tüketici talebindeki yavaşlama, düşük kâr marjları ve artan işletme maliyetleri yatırımcıların karşılaştığı başlıca zorluklar arasında yer alıyor.
Uzmanlar, 2026 yılı sonuna kadar Rusya’da yabancı sermayeli 8 bin ila 15 bin yeni şirketin kurulabileceğini öngörüyor.
Öte yandan Rus parlamentosu (Duma), yabancı şirketlerin özel idari bölgelerde sadeleştirilmiş yeniden tescil uygulamasının süresini 2027 yılı sonuna kadar uzatırken, eylül ayından itibaren Rus bankalarında hesap açan yabancı şirketlerin vergi kaydı işlemleri de kolaylaştırılacak.