MOSKOVA - ÖZEL
Hürriyet gazetesinin daha önce kaynaklara dayandırdığı haberine göre, ABD ve Türkiye, Washington'un, Rusya karşıtı kısıtlamaları aştığından şüphelendiği Türk şirketlerine yaptırım uygulamadan önce, öncelikle Ankara'yı bilgilendirip, bilgi talep etmesi konusunda anlaştı.
Haber, Rus medyasında geniş yer aldı.
Konuyla ilgili Rus uzmanlar yorumlarda bulundu.
Abzats haber sitesine konuşan Rus Ekonomi Üniversitesi'nden ekonomist ve doçent Denis Domaşçenko, Rusya-Türk ticaret hacminin ABD'nin Türkiye üzerindeki baskısından dolayı düşebileceğini, ancak Türkiye'nin manevra yapabileceğini ve Washington ile anlaşmayı özenle yerine getiremeyebileceğini söyledi.
Rus akademisyen, “Amerikalılar, yaptırım politikalarını boşa çıkaran paralel ithalatların gerçekleşmesinden pek memnun değil. Zaten bazı şirketlere ikincil yaptırımlar uyguladılar. Aynı zamanda Türkler Rusya ile ticaretle de ilgileniyorlar. ABD baskısının Rusya-Türk ticaret hacminde azalmaya yol açması oldukça muhtemel. Ancak pek çok şey Türkiye'nin bu konuya resmi olarak yaklaşmasına, her şeyi Washington'a bildirmemesine veya soruşturmayı geciktirmesine bağlı olacak" dedi.
Optimal Logistics şirketinin CEO'su Georgiy Vlastopulo, NSN radyosu ile yaptığı röportajda, Türkiye'nin 2023'ten bu yana bir dizi Rusya karşıtı yaptırıma yasal olarak uyduğunu ancak şu ana kadar ortakların bunu aşmanın yollarını bulduğunu söyledi. Uzmana göre, Ankara'nın Washington'la yaptığı yeni anlaşmalar durumu kökten değiştirmeyecek.
Uzman, “Geçen yıldan bu yana Türkiye bazı yaptırım kısıtlamalarına uyuyor. Geçen yıl 1 Mart'tan bu yana Rusya'ya giden malların geçişi kapatıldı. Elbette bu duruma çıkış yolları ve çözümler icat edildi ama gerçek, hukukidir. Yazdan bu yana euro ve dolar dolaşımı zaten kapatıldı, ödemeler engellendi. Geçen yılın Aralık ayından bu yana ruble ve lira cinsinden ödemelerde ciddi kısıtlamalar yaşadık. Şu anda Türkiye ile ticari ilişkiler, şirketlerin yaptırımlara katılmasından değil, finansal sistemden dolayı çok büyük sıkıntılar yaşıyor” dedi." dedi.
Uzman, Batı'nın Türkiye'ye depremden sonra altyapı onarımını hızlandırma sözü verebileceğini kaydederek, "“Bu zinciri finansal olarak organize etmeye hazır bankalar var ama şu anda bunu yapmak oldukça zor. Ocak ayında Türkiye ile ithalatımız yüzde 30 azalarak 670 milyon dolar ciro elde ettik. Önemli bir değişiklik olmayacak ama Türkiye ile ABD'nin gerçekte ne üzerinde anlaştığını bilmiyoruz. Baskının olduğu açık. Türkiye'nin depremden sonra altyapının onarılması için yaklaşık 100 milyar dolara ihtiyacı olduğunu unutmuyoruz. Belki Batı'da bu konuda ilerleme vardır" dedi.
Rusya Federasyonu Hükümeti'ne bağlı Finans Üniversitesi uzmanı Denis Denisov da, 20 Mart'ta İzvestia'ya Türkiye ve ABD'nin Rusya karşıtı ikincil yaptırımlar uygulama planının özünü açıkladı. Siyaset bilimciye göre, Moskova ile daha fazla işbirliği yapmak isteyen Ankara, bu formatı bir şekilde askıya alabilir.
Uzman, "“Özel askeri operasyonun başlangıcından ve Rusya'ya yönelik yaptırımların uygulanmaya başlandığı andan itibaren Türkiye'nin, yaptırım baskısını aşmada Rusya Federasyonu'nun kilit ticaret ortaklarından biri konumunu aldığını biliyoruz. Bu Ankara'da, Moskova'da ve Washington'da çok iyi anlaşıldı. Bunun Türk ekonomisi açısından son derece faydalı olduğu ortaya çıktı ve bu nedenle, Kuzey Atlantik İttifakı üyesi olmasına rağmen Türkiye'nin çatışma içindeki siyasi konumu oldukça dengeli görünüyor." dedi.
Uzman, Washington açısından bu tür anlaşmaların hedef belirlemesinin Moskova'yı daha da kontrol altına almaya yönelik stratejik bir politikadan kaynaklandığını ekledi. Türkiye'nin Rusya için en önemli merkez olduğunun farkına varan Washington'un, Türkiye Cumhuriyeti ile Rusya Federasyonu arasındaki işbirliğini en azından mümkün olduğu kadar kârsız hale getirmek için iki yıldır Ankara'ya ciddi baskı uyguladığını kaydeden siyaset bilimci, şöyle devam etti:
"Yani burada her şey oldukça mantıklı. Moskova ile daha fazla işbirliği yapmak isteyen Türklerin, defalarca yaptıkları gibi, bu formatı basitçe askıya alabilecekleri, yani resmi olarak var olacağı ve çalışacağı, ancak gerçekte bu planın Rusya için oldukça kabul edilebilir olduğu gerçeğine dayanmaktadır. bu tür araştırmalar bir ay olmasa da yıllar sürebilir. Bu, tüm Batılı yeniliklerin olumsuz etkisini en aza indirecektir”
Bu arada, benzer haberler onlarca Rus haber sitesinde de yer aldı.