Taşkent
Eski Sovyetler Birliği döneminde İslam diniyle ilgili kısıtlamaların uygulandığı ve oruç tutmanın engellendiği ülkede, halk 1991’de bağımsızlığın kazanılmasının ardından dini ve milli geleneklerini yeniden canlandırdı.
Ramazan boyunca Özbek aileler, “ağız açar” olarak adlandırılan iftar sofralarında bir araya gelerek hem geleneklerini yaşatıyor hem de aile bağlarını güçlendiriyor.
Aile reisi önderliğinde dualarla oruçlar açılıyor...
Aileler, ramazanda baba evlerini ziyaret ederek iftar sofraları hazırlıyor, aile reisinin öncülüğünde dua ederek oruçlarını birlikte açıyor.
Sofralarda tereyağı ve sütle yapılan patır ekmek, sebze ve yeşilliklerle hazırlanan "kök samsa" böreği, haşlama çorbalar, Özbek pilavı ve ramazan tatlısı olan "sümelek" eksik olmuyor.
İftar sonrası aile reisi tarafından şükür duası ediliyor, ardından aile büyükleri ve kardeşler sohbet sonrası evlerine dönüyor.
Ayrıca Özbek aileler, ramazan boyunca akraba, komşu ve ihtiyaç sahiplerini de toplu iftar sofralarına davet ediyor. Her aile bir ay boyunca en az bir kez evinde komşu ve akrabalarının davet edildiği "ağız açar" sofrası kurarak yemeklerini misafirleriyle paylaşıyor.
Toplu iftar programları genellikle mahalle muhtarı veya yaşlı bir büyüğün duasıyla başlıyor, Kur'an-ı Kerim tilaveti ve topluca kılınan teravih namazıyla sona eriyor.
"Ramazan, aile bağlarını güçlendiriyor"
Taşkent’e bağlı Yengiyol ilçesinde yaşayan 72 yaşındaki Nasibe Mahmudova, ramazanın aile içindeki birlik ve beraberliği artırdığını söyledi.
Mahmudova, çocukları, gelinleri ve torunlarıyla baba ocağında bir araya gelerek iftar yaptıklarını, ramazanın, gelenekleri yaşatmak ve aile bağlarını güçlendirmek için önemli olduğunu belirtti.
Eski Sovyetler Birliği döneminde dini ibadetlerin kısıtlandığını hatırlatan Mahmudova, Özbekistan’ın bağımsızlığından sonra ibadetlerini özgürce yapabildiklerini vurguladı.
Ramazanın, yardımlaşma ve dayanışma ayı olduğunu ifade eden Nasibe Mahmudova, ihtiyaç sahiplerine destek olmaya da özen gösterdiklerini dile getirdi.
"İftar sofraları asırlık kültürü yaşatıyor"
Nasibe Mahmudova'nın kızı Firuze Kurbanova, ramazanda babaevini ziyaret ederek ailece bir araya gelmeye özen gösterdiklerini, milli ve dini geleneklerini yaşatmaya çalıştıklarını söyledi.
Kurbanova, iftar sofralarının kimi zaman babaevinde, kimi zaman kendi evlerinde kurulduğunu belirterek ramazanın anne-baba, kardeşler ve akrabalarla sık sık bir araya gelme fırsatı sunduğu için kendisi açısından çok değerli olduğunu ifade ederek "Ramazanda ailece iftar yapmak tarifsiz bir mutluluk. Hep birlikte sofrayı hazırlıyor, orucumuzu açıyoruz. Bu iftar sofraları hem asırlık kültürü yaşatıyor hem de aile içindeki dayanışmayı ve kuşaklar arası bağları güçlendiriyor." dedi.
Aile büyüklerinin bulunduğu ortamlarda bu ayın daha anlamlı geçtiğini dile getiren Kurbanova, iftar sofralarında yapılan sohbetlerin doyumsuz olduğunu vurguladı.