Yurdun en doğusunda yer alan Iğdır, Afrika ile Rusya arasında göç eden birçok kuş türüne ev sahipliği yapıyor.
Kent merkezinin sahip olduğu 800 metre rakımdan, şehrin güneyindeki 3 bin 200 metre rakımlı Aras Dağları'nın neredeyse her kademesinde bugüne kadar 348 kuş türü tespit edildi.
Burada tespit edilen kuşlar arasında, Türkistan'dan Sahra altına kadar göç edebilen çayır delicesi de (Circus pygargus) bulunuyor.
Araştırmacıların bölgede sürdürdüğü çalışmada bu türün Tuzluca ilçesine bağlı Dipsiz köyü yakınlarındaki bir çayırda ürediği belirlendi.
Kanat açıklığı yaklaşık 1 metreye ulaşmasına karşın ağırlığı 250-450 gram arasında değişen bu tür, diğer yırtıcılar gibi termal akıntıları kullanarak göçmek yerine binlerce kilometrelik kanat çırparak uçmasıyla biliniyor.
Çayırlarda yaşaması ve dalgalı, savruluyormuş gibi uçması nedeniyle çayır delicesi adını alan türden, güneyden göçle geldiği Iğdır'daki 2 bin 100 rakımlı çayırda erkek ve dişiler halinde 20'den fazla birey olarak kayda alındı.
Iğdır Üniversitesi Kuş Araştırma ve Eğitim Merkezi (KUŞMER) Müdürü Dr. Emrah Çelik, bu türün dünya popülasyonunun 300 ile 550 bin arasında olduğunu söyledi.
Çayır delicesinin popülasyonunun azalan durumda olduğunu işaret eden Çelik, "Türkiye'de de yerleşik bir tür. Daha önceki yapılan çalışmalara baktığımız zaman İstanbul Boğazı'nda 12 ve 14 bireylik bir kayıt verilmiş. Yine Adana-Ceyhan bölgesinde tür ile ilgili kayıtlar var. Geçiş yaparken türün kayıtları var. Burada yapmış olduğumuz çalışmalarda da türün kaydını aldık." dedi.
Kuşun kemirgen ve diğer tarım zararlılarının kontrolünde önemli rol üstlendiğini anlatan Çelik, "Burada türü erkek ve dişi birey olarak kayıt altına aldık. Bu da şu anlama geliyor, bu alan türün üreyebileceği muhtemel alanlardan bir tanesi. Besin zincirinde üst yırtıcılar dediğimiz kuşlar grubunda, yine omurgalıların, küçük omurgalıların kontrolünde, sağlıklı bir ekosistemin işleyişinde bu türün önemi oldukça fazla." diye konuştu.
"Çalışmada 20 bireylik bir popülasyonu kayıt altına aldık"
Yapılan çalışma sonucu elde edilen verilerin bölgenin kuş çeşitliliği ve bu türün yaşam alanının korunması için önemli olduğunu ifade eden Çelik, şunları kaydetti:
"Uluslararası Doğa ve Doğal Kaynakları Koruma Birliği (IUCN) verilerinde türün azalan popülasyonda olması bu da bizim için önemli. Çünkü Iğdır'da yeteri düzeyde popülasyonun tespit edilmesi türün bundan sonraki çalışmalarda da bu alanı kullanabileceğini gösteriyor. Aslında daha önceki çalışmamızda biz Bayburt'ta bir çalışma yapmıştık, çalışmada türün transit, geçiş bölgesi olarak kullandığını gördük. Bu çalışmada ise 20 bireylik bir popülasyonu kayıt altına aldık. Bu da türün artık zamanla burayı yerleşik olarak kullanabileceği anlamına geliyor. Bu da bizim için önemli bir kayıt."