İdlib
Suriye'de, ''İdlib Gerginliği Azaltma Bölgesi'ndeki kamplarda yaşayan siviller, ateşkesin getirdiği kısmi güvenlik ortamında ilk sahurlarını evlerinden uzakta yapmak zorunda kaldı.
Esed rejimi ve destekçilerinin saldırıları nedeniyle 7 ay önce yerinden edilen Şahin Ebu Mahmut, ailesiyle Suriye’nin Türkiye sınır hattındaki Atme Kampı'nda ramazanı karşıladı.
Ebu Mahmut, göç eden 6 milyon sivilden biri olduğunu söyleyerek, geçen yıl saldırılar olmasına rağmen ramazanı evinde geçirdiğini belirtti. Mahmut, "En sonunda yerimizden edildik. Tek isteğimiz evlerimize dönmek. Basit imkanlarla güven içinde yaşamaya razıyız. Rejim beldemizden çekilmezse geri dönmeyeceğiz. Nasıl dönelim? Amcam ve ailesi, kardeşim, yeğenim, dayım geçen ramazan Rus saldırısında hepsi öldü'' dedi.
Evinden uzak geçirdiği ilk ramazan ayı olduğunu söyleyen 3 çocuk babası Ebu Mahmut, ''8 yıl önce göç edenler ile aynı hissi yaşıyorum. Bu acıyı sadece yaşayanlar bilir, yani evlerini kaybedenler. Temenni ederim ki herkes evine döner, savaş durur. Silah sesleri susar. Ne sivil ne askeri uçaklar uçsun. Çünkü çocuklarımız motosiklet sesini bile uçak sesini zannediyor." diye konuştu.
Mahmut, geçen yıl ramazan ayında evlerinin yakınlarına en az 50 misket bombası düştüğünü dile getirerek, savaşın bir an önce bitmesini temenni etti.
İdlib'de durum
Türkiye, Rusya ve İran'ın katıldığı, 4-5 Mayıs 2017'deki Astana toplantısında, İdlib ve komşu illerin (Lazkiye, Hama ve Halep vilayetleri) bazı bölgeleri, Humus ilinin kuzeyi, başkent Şam'daki Doğu Guta ile ülkenin güney bölgeleri (Dera ve Kuneytra vilayetleri) olmak üzere 4 "gerginliği azaltma bölgesi" oluşturuldu.
Ancak rejim ve İran destekli teröristler, ateşkes ilanıyla durumun muhafaza edilmesinin kararlaştırıldığı 4 bölgeden 3'ünü Rusya'nın hava desteğiyle ele geçirdi ve İdlib'e yoğunlaştı.
Rejim güçlerinin Eylül 2018'de askeri yığınağına hız vermesi üzerine Türkiye ve Rusya, 17 Eylül 2018'de ateşkesi güçlendirmek için Soçi'de ek mutabakata vardı.
Saldırılarına kısa bir süre ara verdikten sonra yeniden başlayan rejim güçleri, Mayıs 2019'da bölgeyi tümüyle ele geçirmek için kara operasyonu düzenledi.
Rejim ve destekçileri bu çerçevede İdlib'in önemli ilçelerinin yanı sıra güneyi ve güneydoğusu, Hama'nın kuzey ve doğu kırsalı ile Halep'in güney ve batı kırsalında çok sayıda yerleşimi ele geçirdi. Soçi mutabakatından bu yana rejim ve destekçilerinin İdlib'e saldırılarında 1800'den fazla sivil can verdi.Ocak 2019'dan itibaren yaklaşık 2 milyon sivil göç etti.
Türkiye ve Rusya, 12 Ocak 2020'de ateşkesin başlaması için mutabık kaldı ancak Esed rejimi ve müttefikleri, ateşkesi hiçe sayarak İdlib'deki saldırılarını sürdürdü.
Bunun üzerine Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, 5 Mart'ta Rusya'nın başkenti Moskova'da yeni bir mutabakat sağladı.
Son ateşkes 6 Mart 2020 saat 00.01'den itibaren yürürlüğe girdi. Rejim güçlerinin zaman zaman ihlallerine rağmen, ateşkese büyük ölçüde riayet ediliyor.
Kaynak: AA