Gözetim teknolojilerinin bilgi erişim sınırları tahmin edilenin çok daha ötesinde olabilir

Uluslararası araştırmalar, ABD merkezli veri analizi ve yazılım şirketi Palantir başta, teknoloji şirketlerinin veri elde etme ve bu verilerle izleme kabiliyetlerinin, kamuoyuna açıklananın çok daha üzerinde olabileceğine işaret ediyor.

Teknoloji - 3 ay önce

Anadolu Ajansının (AA) "Teknokrasi ve Teknofaşizm" başlıklı dosya haberinin dördüncü bölümünde, gözetim teknolojilerinin bireylerin cihazlarından ulaşılabilecek bilgiye erişimindeki gelişmeler ve bu kapsamda insan gruplarını izleme kabiliyetlerinin sınırlarına dair ihtimallar ile var olan çalışmalar ele alındı.
Palantir başta olmak üzere bazı teknoloji şirketleri, yüz tanıma, telefon tutuş biçimi ve WiFi sinyalleri gibi veriler üzerinden bireylerin kimliklerini, davranışlarını ve yaşam alanlarını analiz edebilen, kişisel mahremiyeti tehdit eden teknolojiler kullanıyor olabilir.
Güney Kore'de bulunan Chonnam Ulusal Üniversitesinde yapılan araştırma, pantolonun cebine yerleştirilen bir cep telefonunun yerleşik ivmeölçerini kullanarak bireylerin yürüyüş biçimlerine göre kimliklerinin tespit edilebileceğini ortaya koydu.
Çeşitli ivme ölçme yöntemlerinin kullanıldığı araştırmanın sonucunda bazı ölçüm sistemleri yüzde 92'ye kadar doğruluk payı verdi.
Bu araştırma, kişilerin her gün yanlarında taşıdığı cep telefonlarındaki en küçük bir verinin bile gözetim amaçları için nasıl kullanılabileceğini gösterdi.
Almanya'daki Braunschweig Teknik Üniversitesi tarafından yayımlanan makalede de 18-20 kilohertz (kHz) aralığında olan, insanların duyamadığı frekanstaki ultrasonik işaretçilerin bireylerin akıllı telefonları tarafından arka planda sessizce çalışan uygulamalar tarafından nasıl algılandığı incelendi.
Çoğu akıllı telefon mikrofonunun 20 kHz'e kadar olan frekansları algılayabildiği kaydedilen makalede, televizyon, internet siteleri veya mağaza hoparlörü gibi unsurların gönderdiği sinyallerin telefonlar tarafından algılanıp raporlandığı belirtildi.
Makalede, bu unsurlar tarafından gönderilen Frekans Kaydırmalı Anahtarlama (FSK) kullanılarak kodlanmış, ultrases sınırına yakın sinyallerin kullanıcının telefonundaki uygulamalar tarafından "Android AudioRecord sınıfını" kullanarak arka planda sürekli dinlendiği ortaya kondu.
Telefondaki uygulamaların bu şekilde işaretçiyi çözümlediği ve genellikle cihaz bilgilerini (IMEI, Android ID, işletim sistemi sürümü) belirlediği ifade edilen makalede, uygulamaların bu verileri bir izleme sunucusuna rapor edebileceğinin altı çizildi.
İnsan kulağının duyamadığı ultrasonik sinyalleri algılayabilen yazılım geliştirme kiti SilverPush SDK'sini içeren 234 Android uygulamasının incelendiği çalışmada, 20 kişinin katıldığı kontrollü deneyde, katılımcıların hiçbirinin bu sinyalleri fark edememesi, ultrasonik işaretçilerin insan kulağı tarafından duyulamadığını ortaya koydu.
Makalede, ortaya çıkan bu durumun insanların davranış ve alışkanlık motiflerinin bireysel kimliklerle ilişkilendirmesi, her bir cihazda aynı sinyali tespit ederek bir kullanıcının birden fazla cihazının birbiriyle ilişkilendirmesi, kullanıcının kapalı alanlardaki konumunu GPS'ten daha hassas şekilde belirlenmesi ve kriptografik tanımlayıcıları fiziksel cihazın varlığıyla ilişkilendirerek anonimliğin ortadan kalkması gibi risklere yol açacağı vurgulandı.
Çin'deki Beihang Üniversitesinde yapılan çalışmada ise seyrek ve eksik Otomatik Plaka Tanıma (ALPR) verilerinden, araçların tam seyahat rotalarını yeniden oluşturmaya yönelik bir yöntem incelendi.
Çalışma, bir aracın güzergahına ilişkin verilerin büyük kısmı eksik olsa bile aracın izlediği rotanın tamamının önemli ölçüde doğru şekilde yeniden oluşturabileceğini ortaya koydu.
Gözetim altyapısında önemli eksiklikler olsa bile kapsamlı araç takibinin mümkün olduğunu kanıtlayan bu çalışma, aracın hareketine ilişkin sınırlı ve kısmi veriler kullanılarak araçların geçmiş rotalarının yüksek doğrulukla tekrar oluşturulabileceğini gösterdi.​​​​​​​
Birey gizliliği açısından önemli sorunlara işaret edilen çalışmada, kişilerin yolculuklarının, sadece küçük bir kısmının kameralar tarafından kaydedilmiş olsa bile şehirler içinde takip edilebilir hale geldiği ortaya çıktı.
Söz konusu çalışma, bu verilerin kolluk kuvvetleri ve trafik planlayıcıları tarafından kullanılabileceğine değindi.
Öte yandan, Palantir gibi gözetim sistemleri kullanan şirketlerin de bu verilerden faydalanabileceğini akıllara getiriyor.
Sadece görüntüler ve ses dalgaları değil bilgisayarlardaki tuş vuruşları bile kimlik belirleme için kullanılabiliyor.
Future Generation Computer Systems dergisinde yayımlanan araştırmada, bilgisayar kullanıcılarının kimlik doğrulaması için statik olmayan bir davranışsal biyometrik yöntem olarak tuş vuruş dinamiklerinin kullanılması incelendi.
Araştırmada, özellikle ardışık tuşlar arasındaki gecikme süreleri, tuş basış süresinin ve tuş vuruşlarının zamanlamasının her birey için nasıl benzersiz bir imza oluşturabileceği analiz edildi.
Tuş vuruşu ritminin, el yazısının benzersizliği ile aynı nörofizyolojik temeli paylaştığı belirtilen araştırmada, bu davranışın doğal bir biyometrik özellik olduğu savunuldu.
Araştırmada, bu biyometrik özelliği tespit etmek için çeşitli yöntemler kullanılırken, bu yöntemlerin doğruluk oranı yüzde 83 ile 92 arasında değişim gösterdi.
Araştırmanın sonucunda, tuş vuruşları ile yapılan tanımlamanın şifre tabanlı kimlik doğrulamaya ek olarak kullanılabilecek kadar başarılı sonuç gösterdiği kaydedildi.
Kaynak: AA
dikGAZETE.com
Haftanın Öne Çıkanları

Polonya, İsrail askerinin Lübnan'da Meryem Ana heykeline hakaretini kınadı

2026-05-07 22:51 - Dünya

Şehit anneleri, Anneler Günü'nde evlatlarının kabri başında dua etti

2026-05-10 13:23 - İslam-Hayat - Safer 1448

MSB'den Efes-2026 Birleşik, Müşterek Fiili Atışlı Arazi Tatbikatına ilişkin paylaşım

2026-05-08 12:53 - Gündem

Organizasyonunuz için Mükemmel Masa Sandalye Nasıl Seçilir

2026-05-08 10:23 - İnsan-Hayat

Alman Commerzbank devralma girişimine karşı 3 bin kişilik istihdam kesintisi planlıyor

2026-05-08 17:23 - Dünya

Hürmüz kaynaklı riskler Orta Asya’da bölgesel enerji entegrasyonunu öne çıkarıyor

2026-05-08 13:47 - Analiz/Röportaj/Dizi/Rapor

ROKETSAN Genel Müdürü İkinci: Komuta kontrol ve harekat sistemlerini otonom bir yapıya sokmak istiyo

2026-05-08 14:48 - Teknoloji

Doğu-Batı Dostluk ve İpek Yolu Rallisi ekibi Kars'a ulaştı

2026-05-09 18:47 - Spor

ABD Uluslararası Ticaret Mahkemesi, Trump'ın küresel tarifelerini yasaya aykırı buldu

2026-05-08 01:42 - Ekonomi

BM Genel Sekreter Yardımcısı Lacroix, Türkiye'nin barış gücüne katılımını artırmak istediklerini belirtti

2026-05-10 21:31 - Dünya

İlgili Haberler

Türkiye'nin Arktik seferine katılan yabancı bilim insanları iklimi, kuşları ve mikroplastikleri araştırdı

13:09 - Teknoloji

Nvidia'dan 500 milyar dolarlık yapay zeka sermayesi için finans kuruluşlarıyla işbirliği

08:32 - Teknoloji

Manisa'da geliştirilen yapay zeka destekli makine, ayakkabı üretimini 10 kat artırdı

19:27 - Teknoloji

TEKNOFEST 2026 yarışma takvimi açıklandı

18:02 - Teknoloji

Avustralya'da yapay zeka, kullanıcısını spor dersine kaydetmek için başka birini listeden sildi

17:03 - Teknoloji

Günün Manşetleri

Borsa güne yatay seyirle başladı

10:13 - Ekonomi

Pentagon'un raporunda, Yemen'deki hava saldırılarında 153 sivilin öldürüldüğü bildirildi

09:43 - Dünya

Dış ticaret mevzuatına aykırı davranan firmalara yönelik 7 ayda 8,9 milyar lira ek tahakkuk ve ceza

09:27 - Ekonomi

Tarım ve Orman Bakanlığı kontrolüne tabi bazı ürünlerin ülkeye girişine ilişkin düzenleme yapıldı

09:07 - Ekonomi

Ümmü’l-Mü’minin Hazreti Hatice: İmanın, vefanın ve fedakârlığın sembolü -Hülya Ayhan yazdı-

08:34 - En Son Yazılar