Gazze
Filistin'de tıpkı diğer Arap ülkelerinde olduğu gibi ramazan ayı öncesinde sokaklar ve evler, rengarenk geleneksel ramazan fenerleriyle (Fanus) süsleniyor.
Ancak 7 Ekim 2023'ten beri topyekûn saldırılara maruz kalan Gazze Şeridi'ndeki 2,3 milyon Filistinli, bu yıl ramazan ayını İsrail saldırıları altında karşıladı.
İsrail'in 2006 yılından bu yana abluka altında tuttuğu Gazze Şeridi sakinleri, evlerinin yanı sıra sığındıkları okul ve hastanelerin de bombalanması ve bölgeye insani yardımların ulaşmaması sonucu bu yıl en zor ramazanı yaşıyorlar.
Gazze Şeridi'nin güneyindeki Refah kentinde yaşayan marangoz Mufid Ebu Amir, İsrail'in insanlık dışı saldırıları ve bölgeyi sürüklediği kıtlığa rağmen ürettiği ramazan fenerleriyle Gazze'de ramazan geleneklerini yaşatmaya çalışıyor.
"Her sene yaptığım fenerlerle çocuklara ramazan coşkusunu yaşatmaya çalışıyorum"
30 yaşındaki Ebu Amir, aslında dijital gazetecilik mezunu olmasına rağmen uzun yıllardan beri marangozluk yaptığını söyledi.
İsrail'in Gazze'de aylardan beri sürdürdüğü yıkıcı saldırılardan etkilenen insanlara az da olsa ramazan sevincini yaşatmak istediğine işaret eden Ebu Amir, şunları kaydetti:
"Her sene yaptığım fenerlerle çocuklara ramazan coşkusunu yaşatmaya çalışıyorum. Ancak bu yıl çok kötü, çünkü ramazan ayına çok sert bir savaş döneminde girdik. Bu yıl yerinden edilmiş ve çadırlarda yaşayan çocukları sevindirmek için çok az fener yapabildik."
Geçen senelerde ramazan ayı yaklaştığında atölyesinde çok sayıda genci istihdam ederek binlerce fener ürettiklerini söyleyen Ebu Amir, bu ramazan ise İsrail'in devam eden saldırılarının üretimlerini olumsuz etkilediğini, geçen yıllara oranla üretimde yüzde 95 azalma olduğunu belirtti.
Ham madde bulamıyoruz
Saldırılardan kaçarak Refah kentine sığınan sivillerin konaklama ve beslenme konusunda çektiği zorluklara işaret eden Ebu Amir, hayat pahalılığını şu sözlerle anlattı:
"Ahşapları yaklaşık 40 şekele (13 dolar) alıyorduk, şu an ise fiyatlar 300 şekele (yaklaşık 85 dolar) ulaştı. Daha önce fenerin içinde yakmak için kullanılan bir mumun fiyatı bir şekeldi ancak şu anda 6 şekeli (1,5 dolar) buluyor.
Ayrıca elektrik üretimi için jeneratörlerde kullanılan yakıtın fiyatı ise çok daha uçuk."
Geleneksek ramazan feneri yapımında fiyatlar dışında başka zorluklarla da karşılaştıklarının altını çizen Ebu Amir, ham maddeleri bulabilecekleri çarşıların da kalmadığını söyledi.
"Fener üretimi için çarşıda ham madde bulmaya çalıştım ancak bulabildiğim malzemelerle sadece 300 adet fener yapabildim." diyen Ebu Amir, Gazze'de yerlerinden edilmiş insanların ramazan feneri alacak maddi imkanı olmadığı için ürettiği az sayıda fenere bile rağbetin az olacağını belirtti.
Çocukları ramazan ayında hüzün ve acıdan uzaklaştırmaya kararlıyız
Ürettikleri az sayıda feneri Refah kentinde maliyetine satacaklarını dile getiren Ebu Amir, böylece imkanı olan bazı ailelerin çocuklarına ramazan ayı sevincini yaşatabileceklerini ifade etti.
İsrail'in saldırıları altındaki Gazze'de yaşayan her Filistinli ailenin bir kaybı ve acısı olduğuna vurgu yapan Ebu Amir, ramazan fenerleriyle acılı ailelerin çocuklarına küçük bir sevinç yaşatmayı hedeflediklerini kaydetti.
Ebu Amir, "Çocukların gönüllerini sevinçle doldurarak onları ramazan ayında hüzün ve acıdan uzaklaştırmaya kararlıyız." diye konuştu.
İsrail'in Refah kentinde karadan saldırı tehditlerine dikkati çeken Ebu Emir, yaklaşık 1,5 milyon insanın yaşadığı Refah kentine karadan saldırı olması durumunda korkunç katliamların yaşanabileceğini ifade etti.