BOGOTA
El Mencho, Jalisco eyaletinin başkenti Guadalajara’nın yaklaşık 130 kilometre güneyindeki Tapalpa kasabasında, ordunun düzenlediği yüksek hassasiyetli operasyonda, beraberindeki 7 kişiyle öldürüldü.
Ulusal Savunma Bakanlığı, El Mencho'nun askerlerle girilen çatışmada ağır yaralandıktan sonra hava yoluyla Mexico'ya sevk edilirken yolda hayatını kaybettiğini doğruladı.
El Mencho, 17 Temmuz 1966'da Michoacan eyaletinin Naranjo de Chila kasabasında avokado yetiştiriciliğiyle geçinen yoksul bir ailenin oğlu olarak dünyaya geldi.
El Mencho’nun uyuşturucu dünyasıyla tanışması, 14 yaşında esrar tarlalarında gözcülük yapmasıyla başladı. 1980’li yıllarda ise ABD’ye kaçak yollarla göç etti.
California’daki dönemi, El Mencho’nun suç kariyerinde belirleyici oldu, eroin kaçakçılığı ve silah bulundurma suçlarından birkaç kez tutuklandı.
Henüz 20’li yaşlarının başındayken El Mencho kardeşi Abraham ile San Francisco’daki bir barda yaklaşık 140 gram eroini sivil polislere satmaya çalışırken gözaltına alındı.
Bu süreçte ABD cezaevi sistemi içinde bağlantılar kuran El Mencho, dünyanın en karlı uyuşturucu pazarındaki tüketim dinamiklerini yakından tanıma imkanı elde etti.
El Mencho, 1990’ların başında Meksika’ya sınır dışı edildikten sonra Jalisco eyaletindeki Cabo Corrientes polis teşkilatına katıldı ve bu görevini Milenyum Karteli ile ilişkilerini güçlendirmek için kullandı.
El Mencho'nun Jalisco Yeni Nesil Karteli'nin başına geçmesi...
"Nacho" lakaplı uyuşturucu elebaşı Ignacio Coronel’in 2010’daki ölümü ve ardından Milenyum Karteli’nin parçalanması, El Mencho’ya Jalisco Yeni Nesil Karteli'ni kurma fırsatı verdi.
Kartel, 2011’de Veracruz’da işkence edilmiş 35 cesedin kamuya açık alana bırakılmasıyla kanlı şekilde ortaya çıktı ve kısa sürede Meksika’nın en tehlikeli suç örgütlerinden biri haline geldi.
CJNG, yalnızca uyuşturucu ticaretinde değil liman kontrolü, kara para aklama, şantaj, kaçakçılık, dolandırıcılık ve benzeri birçok yasa dışı faaliyette de bulunuyor.
El Mencho'nun liderliğindeki CJNG, yalnızca sentetik uyuşturucu ihracatında öne çıkmakla kalmadı, aynı zamanda Meksika devletiyle doğrudan çatışabilecek bir askeri kapasiteye ulaştı.
Suç örgütü CJNG, yaklaşık 28 bin 600 kişiden oluşuyor...
Meksika basınına göre, El Mencho liderliğindeki suç örgütü, yaklaşık 28 bin 600 kişiden oluşuyor. CJNG’nin başta Jalisco olmak üzere Michoacan, Colima, Guerrero, Oaxaca, Sinaloa, Guanajuato, Queretaro, Nayarit, Aguascalientes, Puebla, Baja California ve Hidalgo eyaletlerinde etkili olduğu belirtiliyor.
ABD Uyuşturucu ile Mücadele Dairesi (DEA) tarafından hazırlanan tipik kimlik fotoğrafları dışında El Mencho’nun medyada neredeyse hiç fotoğrafı bulunmuyordu.
DEA ve ABD Hazine Bakanlığının araştırmalarına göre, El Mencho liderliğindeki örgütün varlıklarının 50 milyar doları aştığı tahmin ediliyor.
CJNG'nin saldırıları...
El Mencho’ya atfedilen en önemli olaylardan biri, Haziran 2020’de Mexico City Emniyet Müdürü Omar Hamid Garcia Harfuch’a düzenlenen silahlı saldırı oldu. Saldırıda Harfuch yaralanırken, yanındaki 2 polis hayatını kaybetti.
1 Mayıs 2015’te güvenlik güçlerinin operasyonu sırasında CJNG üyeleri tarafından RPG ile vurulan Meksika ordusuna ait Cougar tipi askeri helikopter düşürüldü.
Mart 2025’te Jalisco’nun Teuchitlan bölgesindeki Izaguirre çiftliği ile ülkenin batısında ele geçirilen ve eğitim ya da imha merkezi olduğu değerlendirilen bazı yerler, CJNG’nin acımasız yapısına ilişkin örnekler arasında gösterildi.
10 yılı aşkın süredir düzenlenen operasyonlara rağmen yakalanamayan El Mencho, birçok saldırıdan yaralı kurtuldu ve ordunun elinden kaçmayı başardı.
59 yaşında öldürülen El Mencho, Sinaloa Karteli’nin kurucuları El Chapo ve Mayo Zambada’nın yakalanmasının ardından Meksika’daki en önemli aktif uyuşturucu elebaşlarından biri kabul ediliyordu.
Hükümet kamu düzenini yeniden sağlamak amacıyla orduyu devreye soktu...
Ülkenin en çok aranan uyuşturucu baronu El Mencho'nun öldürülmesinin ardından başta Jalisco olmak üzere şiddet olayları komşu eyaletler Guanajuato, Michoacan, Nayarit, Aguascalientes ve yaklaşık 800 kilometre uzaklıktaki Tamaulipas’a kadar yayıldı.
Birçok kentte şiddet olayları patlak verdi, yollara barikatlar kuruldu, onlarca araç ve iş yeri ateşe verildi. Halk güvenlik endişesiyle evlerine kapandı.
Kartel üyeleri, güvenlik güçleriyle çatışırken, hükümet kamu düzenini yeniden sağlamak amacıyla orduyu devreye soktu.
Birçok eyalette futbol maçları ertelenirken, Meksika ulusal havayolu şirketi Aeromexico da Guadalajara, Puerto Vallarta, Manzanillo ve Tepic kentlerine giden tüm uçuşları iptal ettiğini duyurdu.
Meksika basınına göre, şimdiye kadar 10 eyaletin valisi şiddet olaylarını gerekçe göstererek ilköğretimde yüz yüze dersleri iptal ettiğini bildirdi.