İstanbul
Ümraniye Belediyesine bağlı akademide, sanat ve çevreyi bir araya getiren proje kapsamında kullanılmayan tekstil ve deri parçalarının atık olmaktan çıkıp sanatsal objelere dönüşüyor.
Sokaklardaki tekstil kumbaralarına atılan kumaşlar atölyelere getiriliyor. Akademi Ümraniye'nin atölyelerindeki usta ellerin maharetiyle tekstil, kumaş ve deri atıklarından çanta, cüzdan, dekoratif ürün ve hediyelik eşya yapılıyor.
Akademi Ümraniye Geleneksel Sanatlar Bölümü Şefi Zehra Ekmekçi, temel amaçlarının çevre duyarlılığı oluşturarak el emeğiyle kursiyerlerini meslek sahibi yapmak olduğunu söyledi.
Atık malzemeleri dönüştürerek sürdürülebilir üretim anlayışını benimsediklerini dile getiren Ekmekçi, "Derileri birbirine ekleyerek sandalyeleri kapladık. Cüzdanlar, çantalar, duvar panoları, çeşitli objeler... Bazı insanların evinden artırdığı malzemelerle de biz büyük sanatsal objelere imza attık. Mesela, gazete artıkları, rulo ve selpak kutularından balina yaptık. Yine atık malzemelerden hayvan figürlü oyuncaklar üretildi." dedi.
Göz ardı edilen ürün ve parçalara atölyelerde yeni form kazandırdıklarına dikkati çeken Ekmekçi, ürünleri sergiledikten sonra elde edecekleri geliri Çocuk Esirgeme Kurumuna bağışlayacaklarını vurguladı.
Ekmekçi, bu dönem yaklaşık 800 kursiyerin bulunduğunu anlatarak, "Toplam 17 branşta atık malzemeleri kullanıyoruz. Kursiyerlerimiz burada sanatsal çalışmalar yapıyor. Aynı zamanda aile ekonomilerine katkıda bulunacak çalışmalarını yapıp satabiliyorlar. Hem hobi ve meslek ediniyorlar hem de sosyalleşiyorlar." diye konuştu.
Akademi Ümraniye'nin yürüttüğü çalışmayla estetik farkındalık oluşturmayı da hedeflediklerini dile getiren Ekmekçi, geri dönüşümün yalnızca sanayi ya da çevre projeleriyle değil, sanat yoluyla da toplumla buluşabileceğini göstermek istediklerini kaydetti.
75 yıllık yemeni
El Sanatları ve Giyim Üretim Teknolojileri Atölyesi Şefi Nilgün Kılıç ise Ümraniye Meslek Akademisinin 1996'dan bu yana hizmet verdiğini belirtti.
Kılıç, 2024-2025 eğitim-öğretim döneminde 80 branşta toplam 1485 öğrenciyi mezun ettiklerini, akademide kendi atölyelerinde haftanın 5 günü moda tasarım, giyim, aksesuar, ev tekstili ile ilgili öğrencilerin ihtiyacı olan tüm eğitimleri verdiklerini belirtti.
Atölyelerde öğrencilerin kendileri için hazırladıkları kumaşın artıklarından başlayarak birçok alanda atık malzemeleri kullandıklarından bahseden Kılıç, şöyle devam etti:
"Atölyelerimizde tekstilden çıkan ürünleri, annelerimizin veya kendi evimizde kullandığımız tekstil ürünlerini tekrardan güncelliyoruz. Tekstil kumbaralarından gelen kullanılabilecek veya onarılabilecek kıyafeti stilize ediyoruz. Burada 75 yıllık bir yemeni de ananelerimizden kalan 100 yıllık kumaşlar da var. Onları restorasyon ve konservasyon teknikleriyle onarıp tekrardan günlük giyilebilir, sürdürülebilir bir şekilde dizayn ediyoruz."
Kılıç, mezun kursiyerlerin Milli Eğitim Bakanlığından onaylı usta öğreticilik sertifikalarını aldığını, farklı kurumlarda ustacı öğretici olarak görev yapabildiğini, kendilerine işletme açabildiğini veya dijital medyadan satış yapabildiklerini ifade etti.
Devlet korumasındaki çocuklar için oyuncaklar hazırladıklarını dile getiren Kılıç, "Atölyede kesinlikle milimetrik kumaşlar dahi atılmıyor. Bakıyorsunuz, bir ürün kırk yamayla çocuklarımızın üstüne örten çok farklı bir örtüye dönüşmüş oluyor. Bir bakıyorsunuz oyuncak bebeğe veya topa dönüşüyor. Ürünlerimiz bazen bir çanta olarak karşınıza çıkıyor." dedi.
Böylece doğayı da dönüştürdüklerine dikkati çeken Kılıç, palmiyenin yaprağının aynaların etrafını süsleyen bir çerçeve olduğunu anlattı.
Kılıç, "Mısır koçanları bazen bebek olmuş, bazen çiçek olmuş, bazen sepet olmuş. Doğada insan eliyle yapılan hiçbir şey doğru değerlendirildiği sürece atık değildir." diye konuştu.
Öte yandan Akademi Ümraniye'nin kursiyerlerinin elinden çıkan ürünler Ümraniye Kültür ve Sanat Merkezi'nde 18 Temmuz'da düzenlenen, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın eşi Emine Erdoğan’ın da katıldığı "Tasarımda Yeni Çağ: Atık Yok, Stil Var" sergisinde ziyaretçilerin beğenisine sunuldu.