Savunma ve havacılık şirketleri, jeopolitik risklere ilişkin fiyatlamaların damgasını vurduğu yılın ilk çeyreğinde genel olarak borsalarda yatırımcısını sevindirirken, ASELSAN borsa performansıyla dünyanın önde gelen savunma şirketlerini geride bıraktı.
Yıl genelinde dünyanın farklı coğrafyalarında jeopolitik gerilimlerin artabileceği endişeleri, savunma ve havacılık şirketlerinin hisse performansları üzerinde etkili oldu.
Başta Rusya-Ukrayna savaşı olmak üzere Asya tarafında Japonya ile Çin arasındaki gerilimin tırmanması ve ABD'nin Venezuela'ya askeri müdahalesi sonrası artan güvenlik ihtiyacıyla birçok ülke savunma yatırımlarını artırma kararı aldı.
Özellikle ABD yönetiminin Venezuela'nın ardından Grönland'a yönelik sergilediği sert tutum, dünya genelinde jeopolitik gündemin yakın dönemde ısınabileceğine ilişkin kaygıları besledi. Kolombiya Cumhurbaşkanı Gustavo Petro'nun ABD Başkanı Trump'ı hedef alan açıklamaları da endişeleri artırdı.
Beyaz Saray, önceki günlerde ABD Başkanı Donald Trump yönetiminin Grönland'a sahip olmak için "ABD ordusunu kullanmak da dahil" çeşitli seçenekleri değerlendirdiğini açıkladı. Bu gelişmelere ek olarak Trump, senatörler ve siyasi temsilcilerle yaptığı görüşmelerin ardından gelecek yılki askeri bütçenin 1,5 trilyon dolar olması gerektiğine karar verdiğini açıklamıştı.
Son olarak ABD ve İsrail'in İran'a saldırılarının başlamasıyla jeopolitik gerilimlerin daha da tırmanması şirketlerin hisse performansları üzerinde etkili oldu. Trump, İran'a yönelik saldırı başlattıktan sonra üretim hızlarını artırmaları amacıyla savunma sanayi şirketleriyle bir araya gelmişti.
Bölgedeki askeri hareketlilikle füze savunma sistemleri ve mühimmat talebinin artmasıyla savunma sanayisi hisselerinde yılın ilk çeyreğinde güçlü bir ivme görüldü.
ASELSAN yılın ilk çeyreğinde yatırımcısına yüzde 38,2 kazanç sağladı. ASELSAN bu dönemi 1 trilyon 460 milyar 340 milyon lira piyasa değeriyle tamamladı. Türkiye'de savunma teknolojisinin gelişimi ve dönüşümünde öncü rol oynamayı sürdüren ASELSAN, finansal performansıyla da göz dolduruyor.
Şirket, Türkiye'de savunma teknolojisinin gelişimi ve dönüşümünde öncü rol oynarken, Borsa İstanbul BIST 100 endeksinde en yüksek piyasa değerine sahip şirket konumunda.
Son yıllarda dünya genelinde yatırımcı ilgisi, geleneksel üretim yapan sanayi şirketlerinden ziyade teknoloji geliştiren ve bunu yüksek katma değerli ürünlere dönüştürebilen şirketlere yöneldi.
Küresel borsalarda da büyüme potansiyeli en yüksek firmalar, teknoloji tabanlı şirketlerden oluşuyor. Savunma sanayisinde de benzer bir ayrışma yaşanıyor.
Sadece silah üreten ya da konvansiyonel savunma ürünleri sunan şirketler değil savunma teknolojisini geliştiren şirketler yatırımcılar nezdinde önem kazandı.
Yatırımcısına Güney Koreli Hanwha Aerospace yüzde 32,7, İngiliz BAE Systems yüzde 28,4, ABD'li şirketler Lockheed Martin yüzde 25, Northrop Grumman yüzde 19,6, İtalyan Leonardo yüzde 18,1, diğer bir ABD'li şirket L3Harris Technologies yüzde 17,6, Fransız Dassault Aviation yüzde 16,6, SDT Uzay ve Savunma yüzde 15,3, İsveçli Saab yüzde 14,8, Japon Mitsubishi Heavy yüzde 10, ABD'li şirketler RTX Corporation yüzde 5,2 General Dynamics yüzde 1,9 kazandırdı.
Norveç, Rusya’ya karşı caydırıcılığını güçlendirmek amacıyla Güney Kore merkezli Hanwha Aerospace ile yaklaşık 2 milyar dolar (19 milyar Norveç kronu) değerinde çok namlulu roketatar (MLRS) sistemi tedariki için anlaşmaya vardı.
BAE Systems de ABD Savaş Bakanlığı ile Terminal High Altitude Area Defense (THAAD) füze sistemi için kızılötesi arayıcı başlıkların üretimini artırmak amacıyla 7 yıllık çerçeve anlaşması imzaladı. Anlaşmayla, Lockheed Martin’in desteklenerek kapasitenin genişletilmesi ve teslimatların hızlandırılması hedefleniyor.
Norveçli savunma şirketi Kongsberg Defence & Aerospace, F-35 Joint Strike Fighter programı kapsamında bileşen tedarikine yönelik Lockheed Martin ile yaklaşık 190 milyon ABD doları değerinde anlaşma imzaladı. Sözleşmenin, 2030 yılına kadar uçak üretimini destekleyecek teslimatları kapsadığı ve şirketin programa katılımını uzattığı bildirildi.
İtalyan savunma şirketi Leonardo'nun bilançosunun beklentilerden iyi gelmesi yatırımcıların şirketin hisselerine yönelmesinde etkili oldu. Öte yandan şirket geliştirdiği katmanlı hava savunma sistemi "Michelangelo Kubbesi"nin ilk bileşenlerini bu yıl sonuna kadar Ukrayna'ya göndermeye hazırlanıyor.
Dassault Aviation'ın satışlarının beklentileri aşması hisse fiyatlarını olumlu etkiledi.
Savunma ve havacılık şirketlerinde yılın ilk çeyreğinde yükseliş eğilimi hakim olmasına karşın bazı şirketler borsalarda yatırımcısına kaybettirdi.
Bu dönemde İngiliz Rolls-Royce'un hisseleri yüzde 1,6, Fransız Safran'ın hisseleri yüzde 6,1, Alman Rheinmetall'in hisseleri yüzde 7,5, ABD merkezli Boeing'in hisseleri yüzde 8,3, Alman Lufthansa'nın hisseleri yüzde 11,8, Avrupa merkezli çok uluslu havacılık şirketi Airbus'ın hisseleri yüzde 18,9 değer kaybetti.
Dünya genelinde geçen sene Rusya-Ukrayna savaşından dolayı yatırımlarını hızlandıran ve ralli yapan bazı savunma şirketlerinin hisselerinde de ilk çeyrekte kar satışları etkili oldu.
Dünyanın önde gelen savunma ve havacılık şirketleri ile Borsa İstanbul'da işlem gören savunma sanayisi şirketlerinin hisselerinin ocak - mart getirileri (yüzde) şöyle:
Kaynak: AA
dikGAZETE.com